TÌNH HUỐNG 77: SỬ DỤNG TIẾNG NƯỚC NGOÀI TRÊN BIỂN HIỆU CÓ VI PHẠM PHÁP LUẬT KHÔNG?

Nhiều startup hiện nay, đặc biệt trong lĩnh vực thời trang, quán cà phê hoặc dịch vụ sáng tạo, có xu hướng sử dụng hoàn toàn tiếng nước ngoài trên biển hiệu để tạo cảm giác “sang chảnh” và hiện đại. Tuy nhiên, việc bỏ qua tiếng Việt trên biển hiệu không chỉ là vấn đề thẩm mỹ mà là một vi phạm hành chính rõ ràng. Hãy cùng chuyên gia ThS. Nguyễn Hữu Long phân tích rủi ro này.

1: Tóm tắt tình huống thực tế (The Case)

Công ty T vừa khai trương một quán cà phê với phong cách tối giản. Để phù hợp với không gian, Founder quyết định đặt biển hiệu chỉ gồm dòng chữ tiếng Anh: “THE COFFEE GARDEN”. Sau 2 tuần hoạt động, đội quản lý thị trường đã đến kiểm tra và lập biên bản xử phạt hành chính vì biển hiệu không có chữ tiếng Việt. Founder cảm thấy bất ngờ vì cho rằng đây là tên riêng của thương hiệu và quyền tự do đặt tên của doanh nghiệp. Hậu quả, công ty vừa bị phạt tiền, vừa phải tốn thêm chi phí để thiết kế và lắp đặt lại biển hiệu cho đúng quy định.

2: Góc nhìn Pháp lý – “Lá chắn vững chắc”

Việc thể hiện chữ viết trên biển hiệu doanh nghiệp được quy định rất cụ thể tại Luật Quảng cáo 2012 (sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 75/2025):

Điều 18 Luật Quảng cáo 2012 quy định về Tiếng nói, chữ viết trong quảng cáo: Trong sản phẩm quảng cáo phải có nội dung thể hiện bằng tiếng Việt, trừ những trường hợp nhãn hiệu hàng hóa, khẩu hiệu, thương hiệu, tên riêng bằng tiếng nước ngoài hoặc các từ ngữ đã được quốc tế hóa không thể thay thế bằng tiếng Việt:

“Điều 18. Tiếng nói, chữ viết trong quảng cáo

1. Trong các sản phẩm quảng cáo phải có nội dung thể hiện bằng tiếng Việt, trừ những trường hợp sau:
2. a) Nhãn hiệu hàng hóa, khẩu hiệu, thương hiệu, tên riêng bằng tiếng nước ngoài hoặc các từ ngữ đã được quốc tế hóa không thể thay thế bằng tiếng Việt;
3. b) Sách, báo, trang thông tin điện tử và các ấn phẩm được phép xuất bản bằng tiếng dân tộc thiểu số Việt Nam, tiếng nước ngoài; chương trình phát thanh, truyền hình bằng tiếng dân tộc thiểu số Việt Nam, tiếng nước ngoài.

1a.[26] Từ ngữ bằng tiếng Việt trong sản phẩm quảng cáo phải bảo đảm giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt, rõ ràng, dễ hiểu và thể hiện chính xác nội dung cần truyền đạt.

2. Trong trường hợp sử dụng cả tiếng Việt, tiếng nước ngoài trên cùng một sản phẩm quảng cáo thì khổ chữ nước ngoài không được quá ba phần tư khổ chữ tiếng Việt và phải đặt bên dưới chữ tiếng Việt; khi phát trên đài phát thanh, truyền hình hoặc trên các phương tiện nghe nhìn, phải đọc tiếng Việt trước tiếng nước ngoài.”

Điều 34 Luật Quảng cáo 2012 (sửa đổi bổ sung bởi Luật số 75/2025) quy định về Biển hiệu: Biển hiệu phải viết bằng chữ tiếng Việt; trường hợp muốn thể hiện tên viết tắt, tên giao dịch quốc tế, tên, chữ nước ngoài thì phải ghi ở phía dưới, kích thước nhỏ hơn chữ tiếng Việt:

“Điều 34. Biển hiệu của tổ chức, cá nhân hoạt động sản xuất, kinh doanh

1. Biển hiệu phải có các nội dung sau:
2. a) Tên cơ quan chủ quản trực tiếp (nếu có);
3. b) Tên cơ sở sản xuất, kinh doanh theo đúng giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh;
4. c) Địa chỉ, điện thoại.
5. Việc thể hiện chữ viết trên biển hiệu phải tuân thủ quy định tại Điều 18 của Luật này.
6. Kích thước biển hiệu được quy định như sau:
7. a) Đối với biển hiệu ngang thì chiều cao tối đa là 02 mét (m), chiều dài không vượt quá chiều ngang mặt tiền nhà;
8. b) Đối với biển hiệu dọc thì chiều ngang tối đa là 01 mét (m), chiều cao tối đa là 04 mét (m) nhưng không vượt quá chiều cao của tầng nhà nơi đặt biển hiệu.
9. Biển hiệu không được che chắn không gian thoát hiểm, cứu hoả; không được lấn ra vỉa hè, lòng đường, ảnh hưởng đến giao thông công cộng.
10. Việc đặt biển hiệu phải tuân thủ các quy định của Luật này và quy chuẩn kỹ thuật do cơ quan có thẩm quyền ban hành.”

Chế tài xử phạt: 

Theo khoản 2 Điều 48 Nghị định 38/2021/NĐ-CP( sửa đổi, bổ sung bằng NĐ 128/2022), hành vi không viết bằng chữ tiếng Việt trên biển hiệu hoặc kích thước chữ tiếng nước ngoài lớn hơn chữ tiếng Việt sẽ bị xử phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng:

“2. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 15.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây: a) Ghi không đúng hoặc ghi không đầy đủ tên gọi bằng tiếng Việt trên biển hiệu;

1. b) Không viết bằng chữ tiếng Việt mà chi viết bằng chữ tiếng nước ngoài trên biển hiệu; 
2. c) Thể hiện tên riêng, tên viết tắt, tên giao dịch quốc tế bằng chữ tiếng nước ngoài ở phía trên tên bằng chữ tiếng Việt trên biển hiệu; 
3. d) Thể hiện tên gọi, tên viết tắt, tên giao dịch quốc tế bằng chữ tiếng nước ngoài có khổ chữ quá ba phần tư khổ chữ tiếng Việt trên biển hiệu; 

đ) Chiều cao của biển hiệu dọc vượt quá chiều cao của tầng nhà nơi đặt biển hiệu.”

3: Góc nhìn Tâm lý – Giáo dục – Quản trị – “Chìa khóa nhân văn”

Về khía cạnh Quản trị rủi ro

Việc “phớt lờ” quy định về chữ viết trên biển hiệu cho thấy sự thiếu sót trong khâu nghiên cứu pháp lý trước khi vận hành. Trong kinh doanh, mọi yếu tố tác động trực tiếp đến bộ mặt của công ty (như biển hiệu, giấy phép) đều cần phải được rà soát dưới góc độ pháp lý. Đừng để một tấm biển hiệu đẹp làm mất đi sự an tâm trong quản trị.

Về khía cạnh Tâm lý ứng xử

Sử dụng tiếng nước ngoài để thể hiện đẳng cấp là một tư duy cũ. Trong thời đại hiện nay, một thương hiệu thực sự đẳng cấp là thương hiệu biết cách kết hợp hài hòa giữa bản sắc văn hóa dân tộc (tiếng Việt) và sự hội nhập quốc tế. Việc ghi chữ tiếng Việt rõ ràng không làm giảm đi sự sang trọng, mà ngược lại, thể hiện sự tôn trọng đối với khách hàng địa phương và sự thượng tôn pháp luật của Founder.

4: Giải pháp toàn diện của Chuyên gia Nguyễn Hữu Long

Để đảm bảo biển hiệu của bạn vừa tinh tế, vừa đúng luật, chuyên gia Nguyễn Hữu Long đề xuất phương án 3 bước:

• Bước 1 – Quy tắc kích thước: Luôn đặt chữ tiếng Việt ở vị trí ưu tiên và có kích thước lớn hơn chữ tiếng nước ngoài. Đây là nguyên tắc “bất di bất dịch” để tránh bị phạt.
• Bước 2 – Tư duy “Localize” (Bản địa hóa): Hãy biến tên tiếng Việt của bạn thành một phần của thiết kế. Nếu tên tiếng Anh quá dài, hãy tìm cách dịch thuật hoặc viết sáng tạo sao cho tên tiếng Việt không làm phá vỡ cấu trúc thẩm mỹ của biển hiệu.
• Bước 3 – Rà soát toàn bộ hệ thống: Kiểm tra lại tất cả biển hiệu, banner, tờ rơi quảng cáo. Một sai sót nhỏ trên tấm biển hiệu có thể dẫn đến một đợt kiểm tra quy mô lớn cho toàn bộ hoạt động kinh doanh của bạn.

Khép lại vấn đề, biển hiệu là lời chào đầu tiên của startup đối với khách hàng. Hãy để lời chào đó không chỉ ấn tượng mà còn đúng mực và văn minh.

GÓC NHÌN CHUYÊN GIA: Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.

Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc tương tự về đất đai hoặc học đường, hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hotline hoặc để lại câu hỏi tại hệ thống website tuvanphapluattamlygiaoduc.vn hoặc qua số hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.

Từ khoá: Biển hiệu; Luật Quảng cáo; Startup; Tiếng Việt; Xử phạt hành chính.