Phổ biến chính sách pháp luật (Chính phủ), Tin tức
THÔNG TƯ 115/2026/TT-BTC: SIẾT CHẶT QUẢN LÝ, ĐỊNH GIÁ VÀ HẠCH TOÁN TÀI SẢN KẾT CẤU HẠ TẦNG CÔNG VIÊN, CÂY XANH
Th8
THÔNG TƯ 115/2026/TT-BTC: SIẾT CHẶT QUẢN LÝ, ĐỊNH GIÁ VÀ HẠCH TOÁN TÀI SẢN KẾT CẤU HẠ TẦNG CÔNG VIÊN, CÂY XANH
Quản lý đúng – ghi nhận đủ – khai thác hiệu quả tài sản công.
Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số 115/2026/TT-BTC quy định chế độ quản lý, tính hao mòn, trích khấu hao và hướng dẫn về hồ sơ, thống kê, kiểm kê, đánh giá lại, báo cáo đối với tài sản kết cấu hạ tầng công viên, cây xanh.
Theo Điều 6 của Thông tư, tài sản kết cấu hạ tầng công viên, cây xanh được xác định là tài sản cố định trên cơ sở các nguyên tắc cụ thể về cấu trúc tài sản và tiêu chuẩn về thời gian sử dụng, nguyên giá.
Về nguyên tắc xác định tài sản, Thông tư quy định tài sản kết cấu hạ tầng công viên, cây xanh có kết cấu độc lập được xác định là một tài sản.
Đối với hệ thống tài sản gồm nhiều bộ phận liên kết với nhau để cùng thực hiện một hoặc một số chức năng nhất định, nếu thiếu bất kỳ bộ phận nào thì toàn bộ hệ thống không thể hoạt động, hệ thống đó được xác định là một tài sản.
Trong trường hợp hệ thống gồm nhiều bộ phận liên kết nhưng mỗi bộ phận có thời gian sử dụng để tính hao mòn, trích khấu hao khác nhau hoặc có chức năng hoạt động độc lập thì mỗi bộ phận được xác định là một tài sản riêng.
Thông tư cũng quy định, nếu một hệ thống tài sản kết cấu hạ tầng công viên, cây xanh được giao cho nhiều đơn vị quản lý thì phần tài sản được giao cho từng đơn vị sẽ được xác định là một tài sản.
Đối với quyền sử dụng đất, bao gồm cả quyền sử dụng đất có mặt nước trong khuôn viên từng công viên hoặc phần diện tích được giao cho đơn vị quản lý tài sản trong khuôn viên, mỗi quyền sử dụng đất được xác định là một tài sản riêng.
Theo Thông tư, các tài sản nêu trên được xác định là tài sản cố định khi đáp ứng các tiêu chuẩn quy định.
Cụ thể, đối với tài sản là quyền sử dụng đất thì không phân biệt giá trị và thời gian sử dụng, vẫn được xác định là tài sản cố định.
Đối với các tài sản không phải là quyền sử dụng đất, phải đồng thời đáp ứng hai điều kiện gồm có thời gian sử dụng từ 1 năm trở lên và có nguyên giá từ 30 triệu đồng trở lên.
Việc quy định rõ tiêu chuẩn xác định tài sản cố định sẽ tạo cơ sở thống nhất trong quản lý, theo dõi, tính hao mòn, trích khấu hao và lập hồ sơ đối với tài sản kết cấu hạ tầng công viên, cây xanh thuộc phạm vi quản lý của Nhà nước.
Thông tư số 115/2026/TT-BTC có hiệu lực thi hành kể từ ngày 31/7/2026.
Vì sao Thông tư 115/2026/TT-BTC đáng chú ý?
Công viên, cây xanh đô thị không chỉ là những không gian phục vụ cộng đồng mà còn gắn với tài sản thuộc phạm vi quản lý của Nhà nước.
Trong thực tế, nhóm tài sản này có đặc điểm rất khác so với tài sản thông thường:
- Có giá trị đầu tư lớn;
- Được hình thành từ ngân sách nhà nước hoặc các nguồn vốn thuộc phạm vi quản lý của Nhà nước;
- Phục vụ trực tiếp lợi ích công cộng;
- Có nhiều loại tài sản cấu thành khác nhau;
- Một số tài sản có tính chất đặc thù, khó xác định nguyên giá, thời gian sử dụng và mức độ hao mòn.
Vì vậy, nếu không có cơ chế thống kê, kiểm kê, đánh giá và hạch toán thống nhất, rất dễ xảy ra tình trạng tài sản có nhưng không được ghi nhận đầy đủ; tài sản xuống cấp nhưng không được phản ánh đúng giá trị; hoặc tài sản công bị sử dụng không hiệu quả.
Thông tư 115/2026/TT-BTC được ban hành nhằm tạo cơ sở thống nhất cho việc quản lý toàn bộ vòng đời của nhóm tài sản này.
I. NHỮNG NỘI DUNG QUAN TRỌNG CẦN BIẾT
- Quản lý tài sản phải gắn với hồ sơ và số liệu
Một trong những yêu cầu quan trọng là phải thiết lập, quản lý và cập nhật hồ sơ tài sản.
Việc quản lý không dừng lại ở việc biết tài sản đang nằm ở đâu mà phải xác định được các thông tin cơ bản như:
- Tên tài sản;
- Đặc điểm tài sản;
- Đơn vị quản lý;
- Nguyên giá hoặc giá trị được xác định;
- Giá trị hao mòn;
- Giá trị còn lại;
- Tình trạng tài sản;
- Biến động tăng, giảm tài sản.
Điều này có ý nghĩa đặc biệt đối với các địa phương có hệ thống công viên, vườn hoa, cây xanh và các công trình phụ trợ lớn.
- Thống kê, kiểm kê tài sản phải được thực hiện thực chất
Thông tư đặt vấn đề thống kê, kiểm kê như một công cụ quan trọng để Nhà nước nắm được đầy đủ thực trạng tài sản.
Kiểm kê không đơn thuần là “đếm tài sản”, mà phải giúp trả lời những câu hỏi:
Tài sản nào đang có?
Ai đang quản lý?
Giá trị bao nhiêu?
Đang sử dụng như thế nào?
Đã xuống cấp đến mức nào?
Có tài sản nào thiếu hồ sơ hoặc chưa được ghi nhận?
Đây là cơ sở để hạn chế thất thoát, bỏ sót hoặc quản lý tài sản công một cách hình thức.
- Điểm đáng chú ý: tính hao mòn và trích khấu hao
Thông tư quy định chế độ tính hao mòn, trích khấu hao đối với tài sản kết cấu hạ tầng công viên, cây xanh thuộc phạm vi điều chỉnh.
Về bản chất, đây là cơ chế giúp phản ánh việc tài sản giảm dần giá trị trong quá trình sử dụng.
Cần phân biệt:
Hao mòn → chủ yếu phục vụ việc phản ánh, quản lý giá trị tài sản theo chế độ tài chính công.
Khấu hao → gắn với việc phân bổ giá trị tài sản cố định vào chi phí trong trường hợp tài sản thuộc đối tượng phải trích khấu hao theo quy định.
Do đó, không nên hiểu rằng cứ có tài sản công viên, cây xanh là mặc nhiên áp dụng một phương pháp khấu hao giống nhau.
II. ĐÁNH GIÁ LẠI – MỘT KHÂU QUAN TRỌNG TRONG QUẢN LÝ TÀI SẢN
Một nội dung khác cần đặc biệt quan tâm là đánh giá lại tài sản.
Trong quá trình quản lý, giá trị ghi nhận ban đầu của tài sản có thể không còn phản ánh đầy đủ thực tế.
Việc đánh giá lại giúp cơ quan quản lý:
- Xác định lại giá trị tài sản theo trường hợp pháp luật quy định;
- Cập nhật cơ sở dữ liệu tài sản;
- Phản ánh chính xác hơn quy mô tài sản công;
- Làm căn cứ cho các quyết định quản lý, sử dụng và xử lý tài sản.
Đặc biệt, đối với tài sản công viên, cây xanh được hình thành qua nhiều giai đoạn đầu tư, việc xác định giá trị thực tế có thể gặp nhiều khó khăn. Vì vậy, yêu cầu về hồ sơ và kiểm kê có vai trò rất quan trọng.
III. BÁO CÁO TÀI SẢN: KHÔNG CÒN LÀ KHÂU “HÀNH CHÍNH”
Thông tư còn hướng dẫn về báo cáo tài sản kết cấu hạ tầng công viên, cây xanh.
Đây là một điểm có ý nghĩa lớn trong việc xây dựng cơ sở dữ liệu tài sản công.
Có thể hình dung quy trình quản lý theo chuỗi:
Hình thành tài sản → ghi nhận → lập hồ sơ → thống kê → kiểm kê → tính hao mòn/khấu hao → đánh giá lại khi cần thiết → báo cáo → quản lý, khai thác, xử lý.
Nếu một mắt xích không chính xác thì giá trị của toàn bộ hệ thống quản lý tài sản cũng bị ảnh hưởng.
IV. NHỮNG ĐIỀU CƠ QUAN, ĐƠN VỊ QUẢN LÝ CẦN NHỚ
5 việc cần làm khi triển khai Thông tư 115/2026/TT-BTC
- Rà soát toàn bộ tài sản
Không chỉ kiểm tra công viên mà phải rà soát các tài sản kết cấu hạ tầng công viên, cây xanh thuộc phạm vi quản lý.
- Hoàn thiện hồ sơ
Tài sản phải có hồ sơ, thông tin và số liệu phục vụ quản lý.
- Kiểm kê thực tế
Đối chiếu giữa hồ sơ – sổ sách – hiện trạng thực tế.
- Xác định và cập nhật giá trị
Thực hiện tính hao mòn, trích khấu hao hoặc đánh giá lại theo đúng trường hợp và quy định áp dụng.
- Thực hiện báo cáo đầy đủ
Số liệu báo cáo phải phản ánh đúng hiện trạng tài sản, tránh tình trạng “sổ sách một nơi, tài sản một nẻo”.
V. GÓC NHÌN VÀ NHẬN ĐỊNH CỦA CHUYÊN GIA
Theo góc nhìn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Pháp lý, Tâm lý & Giáo dục, điểm đáng chú ý của Thông tư 115/2026/TT-BTC không chỉ nằm ở kỹ thuật tính hao mòn hay trích khấu hao, mà quan trọng hơn là tạo ra một cơ chế quản lý tài sản công theo hướng minh bạch, có dữ liệu và có trách nhiệm giải trình.
“Tài sản công chỉ thực sự được bảo vệ khi Nhà nước biết rõ tài sản đó là gì, đang ở đâu, có giá trị bao nhiêu, ai quản lý và đang được sử dụng như thế nào.”
Đối với công viên và cây xanh, vấn đề càng có ý nghĩa bởi đây là loại tài sản vừa mang giá trị kinh tế, vừa mang giá trị xã hội và môi trường.
Một cây xanh đô thị có thể không tạo ra doanh thu trực tiếp, nhưng lại góp phần tạo bóng mát, điều hòa vi khí hậu, cải thiện cảnh quan và chất lượng sống của cộng đồng.
Do đó, quản lý tài sản công viên, cây xanh không nên chỉ nhìn dưới góc độ “tài sản có giá bao nhiêu”, mà cần đặt trong tổng thể:
Giá trị tài sản + giá trị sử dụng + giá trị xã hội + giá trị môi trường.
Đây chính là cách tiếp cận giúp chính sách quản lý tài sản công đi vào thực chất hơn.
VI. KẾT LUẬN
Thông tư 115/2026/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 31/7/2026, tạo khuôn khổ thống nhất cho việc quản lý, tính hao mòn, trích khấu hao, lập hồ sơ, thống kê, kiểm kê, đánh giá lại và báo cáo đối với tài sản kết cấu hạ tầng công viên, cây xanh.
Điểm cốt lõi cần ghi nhớ là:
Quản lý tài sản công không chỉ là giữ tài sản, mà phải quản lý được giá trị, hiện trạng, quá trình sử dụng và trách nhiệm đối với tài sản đó.
Với các địa phương, cơ quan và đơn vị đang trực tiếp quản lý công viên, cây xanh, việc triển khai Thông tư cần được thực hiện đồng bộ từ rà soát – lập hồ sơ – kiểm kê – xác định giá trị – tính hao mòn khấu hao – báo cáo, qua đó góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản công và hạn chế thất thoát, lãng phí.
THÔNG TIN LIÊN HỆ:
Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, kinh tế, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.
Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc pháp lý, hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hotline hoặc để lại câu hỏi tại hệ thống website tuvanphapluattamlygiaoduc.vn hoặc qua số hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.