TÌNH HUỐNG SỐ 90: HỌC SINH LỚP 7 BỊ TÔN CÔNG TRÌNH TRƯỜNG HỌC CẮT RÁCH ĐÙI: AI TRẢ GIÁ CHO SỰ LƠ LÀ AN TOÀN?

Việc cải tạo, nâng cấp cơ sở vật chất ngay trong thời gian năm học đang diễn ra là điều thường thấy tại các trường học. Tuy nhiên, một công trường xây dựng nhấp nhô sắt thép, vật liệu nằm ngay giữa vòng vây của hàng ngàn học sinh hiếu động lại tiềm ẩn những nguy cơ thảm khốc nếu quy trình an toàn bị xem nhẹ. Khi một tai nạn đổ máu xảy ra do rào chắn công trình tạm bợ, cuộc chiến truy cứu trách nhiệm giữa nhà trường và đơn vị thi công sẽ bắt đầu.

Hãy cùng phân tích một tình huống pháp lý đau lòng về tai nạn do thi công trong trường học để làm rõ nghĩa vụ bồi thường và bài học quản trị rủi ro cơ sở vật chất.

1. Tóm tắt tình huống thực tế

Văn phòng tư vấn pháp luật tiếp nhận một hồ sơ tai nạn học đường vô cùng xót xa với diễn biến như sau:

• Sự việc: Nhà trường đang tiến hành sửa chữa, nâng cấp khu vực nhà để xe. Đơn vị thi công đã sử dụng những tấm tôn cũ, rỉ sét, mép cắt sắc lẹm để quây tạm khu vực này nhưng không hề có rào cản phụ cách ly, không căng dây phản quang và cũng không đặt biển báo nguy hiểm.
• Hậu quả: Trong giờ ra chơi, một nhóm học sinh lớp 7 (12 tuổi) nô đùa, chạy nhảy ném bóng gần đó. Một nam sinh lỡ đà đã va quệt mạnh vào mép tấm tôn rỉ sét. Cạnh tôn sắc bén đã cứa một nhát rất sâu khiến em bị rách đùi, đứt mạch máu và tổn thương cơ nghiêm trọng, phải đi cấp cứu khâu hàng chục mũi.
• Tranh chấp phát sinh: Phụ huynh bàng hoàng trước vết thương của con và yêu cầu đền bù. Đơn vị thi công lại chối bỏ trách nhiệm, lập luận rằng “đã quây tôn là cấm vào, học sinh tự đùa nghịch lao vào thì ráng chịu”. Ban giám hiệu nhà trường thì lúng túng, cho rằng mình đã “khoán trắng” việc sửa chữa cho nhà thầu nên nhà thầu phải tự chịu trách nhiệm với gia đình.

2. Góc nhìn Pháp lý 

Việc đơn vị thi công và nhà trường đẩy trách nhiệm cho nhau, hoặc đổ lỗi cho sự hiếu động của học sinh là hoàn toàn sai lệch về mặt pháp lý. Căn cứ để giải quyết vụ việc nằm ở các quy định sau:

Thứ nhất, trách nhiệm bồi thường thiệt hại do công trình gây ra (Điều 605 Bộ luật Dân sự 2015):

• Trọng tâm điều luật: Điều 605 quy định rất rõ, người nào là chủ sở hữu, hoặc người được giao quyền quản lý, sử dụng công trình xây dựng bắt buộc phải chịu trách nhiệm bồi thường nếu công trình đó gây ra thiệt hại (về tính mạng, sức khỏe, tài sản) cho người khác. Trong trường hợp có người thi công công trình, thì người thi công cũng phải liên đới bồi thường nếu có lỗi.
• Áp dụng vào tình huống: Nhà trường là chủ sở hữu/quản lý công trình, còn đơn vị xây dựng là người thi công. Cả hai pháp nhân này đều phải chịu trách nhiệm liên đới đền bù toàn bộ chi phí y tế, tổn thất tinh thần cho học sinh. Không thể có chuyện nhà trường “khoán trắng” là hết trách nhiệm.

Thứ hai, vi phạm quy định về an toàn thi công (Luật Xây dựng 2025):

• Trọng tâm điều luật: Điều 49 quy định rõ về yêu cầu đối với công trường xây dựng là mọi nhà thầu khi thi công công trình phải lập tức áp dụng các biện pháp bảo đảm an toàn. Cụ thể, xung quanh khu vực thi công phải có rào chắn kiên cố, an toàn, phải treo biển cảnh báo nguy hiểm dễ nhìn thấy. Đặc biệt tại các khu vực nhạy cảm như trường học, khu dân cư, quy chuẩn an toàn càng phải được thắt chặt.
• Áp dụng vào tình huống: Việc nhà thầu dùng tôn rỉ sét, không viền mép bảo vệ, không căng dây cách ly và không biển báo là hành vi vi phạm nghiêm trọng quy chuẩn an toàn xây dựng. Đây là lỗi kỹ thuật và quản lý trực tiếp dẫn đến tai nạn của học sinh.

3. Góc nhìn Tâm lý – Giáo dục – Quản trị 

Về khía cạnh Tâm lý & Giáo dục:

Tai nạn để lại sự đau đớn tổn thương cơ thể trẻ và một vết sẹo lớn cả về thể xác lẫn tâm hồn. Ở lứa tuổi 12, các em chưa đủ nhận thức để đánh giá hết rủi ro từ một tấm tôn dựng tạm bợ. Việc người lớn vô cảm dùng những vật liệu phế thải, nguy hiểm để che chắn ngay trong không gian chơi đùa của trẻ là một sự nhẫn tâm. Thái độ chối bỏ trách nhiệm của nhà thầu sau khi sự việc xảy ra càng khiến gia đình bức xúc và làm hình ảnh giáo dục bị tổn thương.

Về khía cạnh Quản trị học đường:

Tai nạn bóc trần sự quản trị yếu kém của Ban giám hiệu khi để xảy ra tình trạng vi phạm quy trình an toàn thi công trong môi trường học đường. Sửa chữa là cần thiết, nhưng an toàn sinh mạng phải đặt lên hàng đầu. Lỗi của nhà trường là sự lơ là, không cử cán bộ giám sát an toàn thi công, không thiết lập vùng an toàn cho học sinh, phó mặc sự an nguy của hàng ngàn đứa trẻ cho sự cẩu thả của thợ xây.

4. Giải pháp toàn diện 

Để bảo vệ sức khỏe cho học sinh, quy trách nhiệm minh bạch và ngăn ngừa rủi ro tiếp diễn, Chuyên gia kiến nghị Ban giám hiệu phải chủ trì thực hiện quy trình sau:

Bước 1 – Ứng cứu y tế và bảo vệ quyền lợi nạn nhân:

Nhà trường phải là đơn vị đứng ra thanh toán hoặc tạm ứng toàn bộ chi phí cấp cứu, phẫu thuật khâu cơ và phục hồi chức năng cho học sinh. Tuyệt đối không để phụ huynh phải tự đi “đòi tiền” nhà thầu. Sự đồng hành của Ban giám hiệu lúc này là liều thuốc an thần tốt nhất để gia đình bình tâm, không đẩy sự việc thành khủng hoảng truyền thông.

Bước 2 – Quy trình lập biên bản sự cố và yêu cầu đơn vị thi công đền bù:

Hiệu trưởng triệu tập cuộc họp khẩn cấp gồm: Đại diện nhà trường, Đại diện nhà thầu thi công, Phụ huynh học sinh.

• Lập biên bản hiện trường, ghi nhận rõ tình trạng hàng rào tôn không đạt chuẩn an toàn, vi phạm Luật Xây dựng.
• Buộc nhà thầu thi công ký biên bản nhận trách nhiệm và phải bồi hoàn lại toàn bộ số tiền mà nhà trường đã chi trả cho việc cứu chữa học sinh, đồng thời bồi thường tổn thất tinh thần cho gia đình theo đúng Điều 605 BLDS 2015. Nếu nhà thầu chối bỏ, nhà trường có quyền tạm giữ thanh toán khối lượng hợp đồng thi công để cấn trừ.

Bước 3 – Đình chỉ thi công và thiết lập lại vùng an toàn:

Nhà trường ra lệnh đình chỉ thi công ngay lập tức. Yêu cầu nhà thầu dỡ bỏ toàn bộ tôn rỉ sét. Việc thi công chỉ được tiếp tục khi và chỉ khi nhà thầu dựng hàng rào tôn mới, cách ly công trường bằng lưới lưới chắn bụi, giăng dây cảnh báo phản quang và có nhân viên bảo vệ cảnh giới vào các giờ ra chơi.

Thông điệp đúc kết: “Trường học là nơi ươm mầm sự sống, không phải là công trường ngổn ngang những cạm bẫy kim loại. Bất kỳ sự thỏa hiệp nào với sự cẩu thả trong thi công cũng có thể phải đánh đổi bằng chính máu và tương lai của con trẻ.”

GÓC NHÌN CHUYÊN GIA:

Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.

Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc tương tự về đất đai hoặc học đường, hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hotline hoặc để lại câu hỏi tại hệ thống website tuvanphapluattamlygiaoduc.vn hoặc qua số hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.