Tình huống 932: Chợ đầu mối nông sản vứt rác thải rau củ thối rữa lộ thiên bạt ngàn không thu gom gom suốt 3 ngày nắng nóng mùi hôi xú uế bao phủ tiểu thương?

Ban quản lý chợ (hoặc tổ chức, cá nhân quản lý chợ) có trách nhiệm rõ ràng phải thu gom rác thải hữu cơ (rau củ thối rữa) hàng ngày, không để lộ thiên gây ô nhiễm.

Rác thải rau củ thối rữa phơi nắng 3 ngày tại chợ đầu mối: Vi phạm nghiêm trọng Luật Bảo vệ môi trường

Tại nhiều chợ đầu mối nông sản, tình trạng rác thải rau củ quả thối rữa bị vứt bỏ lộ thiên, không được thu gom suốt nhiều ngày dưới trời nắng nóng đang diễn ra phổ biến. Mùi hôi thối nồng nặc bao phủ khu vực kinh doanh, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe tiểu thương và môi trường xung quanh. Đây không chỉ là vấn đề vệ sinh thông thường mà còn là hành vi vi phạm rõ ràng các quy định của Luật Bảo vệ môi trường năm 2020.

Trách nhiệm của Ban quản lý chợ

Theo Điều 59 Luật Bảo vệ môi trường 2020, tổ chức, cá nhân quản lý chợ (bao gồm Ban quản lý chợ hoặc đơn vị khai thác chợ) có trách nhiệm bắt buộc:

•  Bố trí đầy đủ nhân lực thu gom chất thải và làm vệ sinh môi trường trong phạm vi quản lý.

•  Có phương tiện, thiết bị thu gom, lưu chứa và xử lý chất thải đáp ứng yêu cầu bảo vệ môi trường.

•  Ban hành, niêm yết công khai và tổ chức thực hiện quy chế giữ gìn vệ sinh, bảo vệ môi trường tại chợ.

•  Thường xuyên kiểm tra, giám sát và kịp thời phát hiện, kiến nghị xử lý các hành vi vi phạm.

Rác thải rau củ thối rữa thuộc nhóm chất thải thực phẩm (chất thải hữu cơ). Việc để tồn đọng lộ thiên nhiều ngày dưới nắng nóng khiến quá trình phân hủy nhanh chóng, phát tán mùi hôi và các khí độc hại, gây ô nhiễm không khí nghiêm trọng. Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 02-30:2018/BNNPTNT về chợ đầu mối nông lâm thủy sản cũng quy định rõ: phế thải, phế liệu phải được thu gom và vận chuyển ra khỏi chợ sau khi kết thúc hoạt động trong ngày; địa điểm tập kết phải tách biệt và không ảnh hưởng đến khu vực kinh doanh.

Như vậy, việc không tổ chức thu gom rác hữu cơ hàng ngày là sự buông lỏng trách nhiệm của Ban quản lý chợ, trực tiếp xâm phạm quyền được sống và làm việc trong môi trường trong lành của tiểu thương.

Chế tài xử phạt

Nghị định 45/2022/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường đã nêu rõ mức xử phạt đối với hoạt động quản lý chợ:

•  Phạt tiền từ 10.000.000 đến 20.000.000 đồng đối với cá nhân, hoặc từ 20.000.000 đến 40.000.000 đồng đối với tổ chức nếu có một trong các hành vi: không thu gom chất thải trong phạm vi quản lý; không bố trí nhân lực thu gom và làm vệ sinh; không có đủ phương tiện, thiết bị thu gom chất thải theo quy định.

Trường hợp tình trạng kéo dài gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng, ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng, mức xử phạt có thể cao hơn theo các điều khoản về gây ô nhiễm môi trường hoặc vi phạm quy định quản lý chất thải rắn.

Cần xử lý dứt điểm

Tình trạng rác thải thối rữa phơi nắng nhiều ngày tại chợ đầu mối không chỉ làm mất mỹ quan, ảnh hưởng uy tín của chợ mà còn tiềm ẩn nguy cơ lây lan mầm bệnh, ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe tiểu thương và người dân xung quanh.

Để khắc phục, Ban quản lý chợ cần ngay lập tức:

1.  Tổ chức thu gom triệt để toàn bộ rác thải tồn đọng.

2.  Xây dựng và thực hiện nghiêm quy trình thu gom rác hữu cơ hàng ngày, đặc biệt sau giờ hoạt động cao điểm.

3.  Bố trí khu vực tập kết có mái che, có nắp đậy, tách biệt với khu kinh doanh.

4.  Tăng cường kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm các tiểu thương vứt rác bừa bãi.

Người dân và tiểu thương có quyền phản ánh tình trạng này đến UBND cấp xã/phường, Phòng Tài nguyên và Môi trường cấp huyện hoặc đường dây nóng bảo vệ môi trường để yêu cầu kiểm tra và xử lý theo quy định pháp luật.

Bảo vệ môi trường tại chợ đầu mối không chỉ là trách nhiệm của Ban quản lý chợ mà còn là điều kiện tiên quyết để duy trì hoạt động kinh doanh ổn định, bảo vệ sức khỏe cộng đồng và xây dựng hình ảnh chợ văn minh, hiện đại. Việc để rác thải thối rữa phơi nắng nhiều ngày là không thể chấp nhận và cần được chấn chỉnh ngay lập tức.