TÌNH HUỐNG 86: GIÁO VIÊN MẦM NON DÙNG THÌA INOX GÕ MẠNH VÀO RĂNG HỌC SINH ĐỂ ÉP TRẺ NUỐT CHÁO, LÀM MẺ RĂNG CỬA, RÁCH MÔI CHẢY MÁU VÀ NHIỄM TRÙNG KHOANG MIỆNG: CHẾ TÀI XỬ LÝ NHƯ THẾ NÀO?

“Bữa ăn ở trường mầm non đáng lẽ phải là khoảng thời gian của sự chăm sóc, yêu thương và hình thành những cảm xúc tích cực đầu đời đối với trẻ. Thế nhưng, khi một chiếc thìa ăn trở thành công cụ gây tổn thương, khi việc ép ăn được thực hiện bằng bạo lực và đau đớn, câu chuyện không còn đơn thuần là vi phạm nghiệp vụ sư phạm mà đã chạm đến ranh giới của hành vi xâm hại trẻ em. Đằng sau tiếng khóc của một đứa trẻ bị mẻ răng, rách môi và nhiễm trùng miệng là sự phẫn nộ tột độ của gia đình, sự bức xúc của cộng đồng và những câu hỏi nghiêm khắc về trách nhiệm pháp lý của người giáo viên và cơ sở giáo dục.”

Hãy cùng chuyên gia ThS. Nguyễn Hữu Long phân tích một tình huống thực tế dưới đây để tìm ra giải pháp vẹn toàn cả về lý lẫn tình.

1. Tóm tắt tình huống thực tế (The Case)

Tại Trường Mầm non X, xã B, tỉnh C, bé Nguyễn Thị M (4 tuổi) là học sinh lớp mẫu giáo lớn.

Trong giờ ăn trưa, do bé ăn chậm và liên tục ngậm cháo trong miệng, cô giáo phụ trách lớp là bà Nguyễn Thị A nhiều lần yêu cầu bé nuốt thức ăn nhưng không được.

Sau đó, trong trạng thái mất bình tĩnh, cô A đã sử dụng thìa inox gõ mạnh nhiều lần vào vùng răng cửa của bé nhằm ép trẻ há miệng và nuốt cháo nhanh hơn.

Hậu quả khiến bé:

• Bị mẻ răng cửa;
• Rách môi chảy máu;
• Tổn thương niêm mạc miệng;
• Nhiễm trùng khoang miệng phải điều trị y tế nhiều ngày.

Sau khi xem lại camera lớp học, gia đình bé vô cùng phẫn nộ và yêu cầu nhà trường giải thích, xử lý trách nhiệm của giáo viên liên quan.

Video vụ việc nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội, tạo nên làn sóng phẫn nộ trong cộng đồng khi nhiều phụ huynh cho rằng đây không còn là hành vi “ép ăn” thông thường mà là hành vi bạo lực học đường đối với trẻ mầm non.

Gia đình cháu M đặt câu hỏi:

Hành vi sử dụng thìa inox tác động vào vùng mặt và răng trẻ em để ép ăn có thể bị xử lý như thế nào theo quy định của pháp luật?

2. Góc nhìn pháp lý – “Lá chắn vững chắc”
3. Trẻ em có quyền được bảo vệ khỏi mọi hình thức bạo lực

Điều 27 Luật Trẻ em năm 2016 quy định:

“Điều 27. Quyền được bảo vệ để không bị bạo lực, bỏ rơi, bỏ mặc

Trẻ em có quyền được bảo vệ dưới mọi hình thức để không bị bạo lực, bỏ rơi, bỏ mặc làm tổn hại đến sự phát triển toàn diện của trẻ em.”

Đồng thời, khoản 3 Điều 6 Luật Trẻ em năm 2016 quy định một trong các hành vi bị nghiêm cấm là:

“Xâm hại tình dục, bạo lực, lạm dụng, bóc lột trẻ em.”

Theo quy định này, trẻ em không chỉ được bảo vệ khỏi các hành vi bạo lực nghiêm trọng mà còn được bảo vệ khỏi mọi hành vi sử dụng sức mạnh thể chất hoặc hình thức cưỡng ép gây đau đớn, tổn thương về thể chất hoặc tinh thần.

Nói một cách dễ hiểu, giáo viên có quyền chăm sóc, giáo dục và hướng dẫn trẻ ăn uống, nhưng không có quyền sử dụng đau đớn, đe dọa hoặc bạo lực như một phương pháp giáo dục.

Việc dùng thìa inox gõ mạnh vào răng, môi hoặc vùng miệng của trẻ để ép trẻ nuốt thức ăn không còn là biện pháp hỗ trợ ăn uống mà đã có dấu hiệu của hành vi xâm hại thân thể trẻ em.

2. Hành vi ép ăn bằng bạo lực có thể bị xem xét về Tội hành hạ người khác

Điều 140 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025) quy định về Tội hành hạ người khác:

“Điều 140. Tội hành hạ người khác

1. Người nào đối xử tàn ác hoặc làm nhục người lệ thuộc mình nếu không thuộc các trường hợp quy định tại Điều 185 của Bộ luật này, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 03 năm:
3. a) Đối với người dưới 16 tuổi, phụ nữ mà biết là có thai, người già yếu, ốm đau hoặc người khác không có khả năng tự vệ;
4. b) Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân 11% trở lên;
5. c) Đối với 02 người trở lên.”

Trẻ em trong cơ sở giáo dục mầm non là đối tượng hoàn toàn phụ thuộc vào sự quản lý, chăm sóc và giáo dục của giáo viên trong suốt thời gian ở trường.

Do đó, nếu giáo viên sử dụng các biện pháp mang tính bạo lực, gây đau đớn hoặc tổn thương thân thể đối với trẻ nhằm buộc trẻ phải ăn, ngủ hoặc thực hiện yêu cầu của mình thì hành vi này có thể được xem xét dưới góc độ của hành vi đối xử tàn ác đối với người lệ thuộc.

Đặc biệt, nếu cơ quan điều tra xác định đây không phải là hành vi vô ý trong quá trình chăm sóc mà là hành vi cố ý sử dụng đau đớn để ép buộc trẻ phục tùng thì dấu hiệu của tội phạm càng trở nên rõ ràng hơn.

Việc có truy cứu trách nhiệm hình sự hay không sẽ phụ thuộc vào:

• Tính chất và mức độ của hành vi;
• Hậu quả thực tế xảy ra đối với trẻ;
• Kết quả giám định thương tích;
• Tài liệu chứng cứ như camera, lời khai nhân chứng và hồ sơ y tế.

Áp dụng vào tình huống

Đối chiếu với tình huống nêu trên, nếu kết quả xác minh cho thấy giáo viên đã chủ động dùng thìa inox tác động mạnh vào vùng răng và môi của trẻ nhằm ép trẻ phải nuốt cháo, dẫn đến hậu quả mẻ răng cửa, rách môi, chảy máu và nhiễm trùng khoang miệng thì đây không còn là sơ suất nghề nghiệp thông thường trong quá trình chăm sóc trẻ.

Hành vi này có dấu hiệu:

• Xâm hại thân thể trẻ em theo quy định của Luật Trẻ em năm 2016;
• Đối xử tàn ác với người lệ thuộc theo dấu hiệu của Tội hành hạ người khác quy định tại Điều 140 Bộ luật Hình sự năm 2015.

Trong trường hợp này, việc nhà trường chuyển hồ sơ sang cơ quan công an để xác minh, điều tra là cần thiết nhằm bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của trẻ em cũng như bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật.

Kết luận pháp lý

Pháp luật trao cho giáo viên quyền chăm sóc và giáo dục trẻ em nhưng không trao quyền sử dụng đau đớn như một phương pháp sư phạm.

Một hành vi ép ăn bằng bạo lực có thể để lại tổn thương trên cơ thể trẻ trong vài tuần, nhưng nỗi sợ hãi và cảm giác mất an toàn đôi khi kéo dài trong nhiều năm sau đó.

Bảo vệ trẻ em không chỉ là trách nhiệm của gia đình mà còn là giới hạn pháp lý mà bất kỳ ai làm việc với trẻ em đều không được phép vượt qua.

3. Góc nhìn Tâm lý – Giáo dục – Quản trị – “Chìa khóa nhân văn”

Góc nhìn tâm lý

Đối với cha mẹ của cháu M, cảm xúc đầu tiên thường không phải là yêu cầu bồi thường mà là cảm giác đau đớn và tội lỗi khi nghĩ rằng đứa con mà họ gửi gắm cho nhà trường bảo vệ lại bị tổn thương ngay trong giờ ăn.

Khi hình ảnh con mình khóc, chảy máu và hoảng sợ xuất hiện trên camera, sự lo lắng rất dễ chuyển thành phẫn nộ đỉnh điểm.

Đó không chỉ là phản ứng đối với thương tích của trẻ mà còn là phản ứng trước sự đổ vỡ của niềm tin.

Về phía cộng đồng, các vụ bạo lực trong trường mầm non luôn tạo ra phản ứng xã hội đặc biệt mạnh mẽ bởi trẻ ở độ tuổi này gần như không có khả năng tự vệ hoặc tự kể lại đầy đủ những gì đã xảy ra với mình.

Góc nhìn giáo dục

Ép ăn bằng bạo lực là một trong những phương pháp phản sư phạm điển hình.

Trong giáo dục mầm non hiện đại, biếng ăn không phải là hành vi chống đối mà thường là biểu hiện của:

• Áp lực tâm lý;
• Khó khăn về cảm giác vị giác;
• Vấn đề sức khỏe;
• Sự thay đổi môi trường hoặc cảm xúc.

Giải pháp giáo dục đúng đắn phải là:

• Quan sát nguyên nhân;
• Điều chỉnh khẩu phần;
• Tạo cảm xúc tích cực trong giờ ăn;
• Phối hợp với phụ huynh.

Đau đớn có thể khiến một đứa trẻ nuốt thức ăn trong ngày hôm đó, nhưng cũng có thể tạo ra nỗi sợ ăn uống kéo dài nhiều năm sau đó.

Góc nhìn quản trị

Vụ việc phản ánh nhiều lỗ hổng trong quản trị trường mầm non:

• Thiếu cơ chế giám sát giờ ăn;
• Thiếu đào tạo xử lý hành vi biếng ăn ở trẻ;
• Thiếu quy trình phát hiện sớm nguy cơ bạo lực;
• Thiếu cơ chế phản ánh an toàn dành cho phụ huynh và nhân viên.

Khủng hoảng truyền thông trong giáo dục mầm non thường không bắt đầu từ video bị phát tán trên mạng xã hội mà bắt đầu từ thời điểm phụ huynh cảm thấy mình không được lắng nghe.

4. Giải pháp toàn diện của Chuyên gia Nguyễn Hữu Long

Những vụ bạo lực đối với trẻ mầm non không thể được xử lý bằng tư duy bảo vệ hình ảnh của cơ sở giáo dục hay né tránh trách nhiệm của cá nhân liên quan.

Để giải quyết toàn diện, cần thực hiện đồng thời các giải pháp:

• Khẩn trương đưa trẻ đi điều trị và theo dõi lâu dài;
• Lập hồ sơ thương tích đầy đủ;
• Trích xuất, niêm phong dữ liệu camera;
• Tạm đình chỉ công tác giáo viên liên quan để phục vụ xác minh;
• Tổ chức xin lỗi và đối thoại với gia đình trên tinh thần thiện chí;
• Chuyển hồ sơ sang cơ quan công an khi có dấu hiệu tội phạm;
• Rà soát toàn bộ quy trình chăm sóc, cho ăn và giám sát trẻ tại cơ sở giáo dục.

Một môi trường giáo dục an toàn không được đo bằng khẩu hiệu treo trên tường mà được đo bằng cách người lớn đối xử với những đứa trẻ nhỏ bé nhất khi các em không thể tự bảo vệ mình.

Thông điệp của Chuyên gia Nguyễn Hữu Long

“Trẻ em có thể quên một bữa ăn, nhưng rất khó quên cảm giác đau đớn và sợ hãi do chính người mà các em tin tưởng gây ra. Giáo dục bắt đầu từ sự yêu thương và kiên nhẫn; khi bạo lực xuất hiện, giáo dục đã kết thúc từ trước đó.”

GÓC NHÌN CHUYÊN GIA:

Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.

Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc tương tự về đất đai hoặc học đường, hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hotline hoặc để lại câu hỏi tại hệ thống website tuvanphapluattamlygiaoduc.vn hoặc qua số hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.