TÌNH HUỐNG 663: BỆNH VIỆN ĐA KHOA QUỐC TẾ TỰ Ý SỬ DỤNG HỒ SƠ HÌNH ẢNH NỘI SOI DẠ DÀY BẦM TÍM CỦA BỆNH NHÂN ĐĂNG LÊN WEBSITE LÀM TƯ LIỆU CHẠY ADS GÓI TẦM SOÁT TRỌN GÓI?

Dùng hình ảnh tổn thương của người bệnh để quảng cáo thương mại khi chưa được đồng ý không chỉ xâm phạm quyền riêng tư mà còn làm tổn thương niềm tin và nhân phẩm của người bệnh.

1. Tóm tắt tình huống thực tế

Một bệnh viện đa khoa quốc tế tiếp nhận bệnh nhân đến nội soi dạ dày. Trong quá trình khám, bệnh viện lưu giữ hình ảnh nội soi thể hiện rõ tình trạng niêm mạc dạ dày bầm tím của bệnh nhân trong hồ sơ khám chữa bệnh.

Sau đó, bệnh viện tự ý sử dụng hình ảnh này đăng tải trên website và các nội dung quảng cáo trực tuyến để chạy quảng cáo cho gói tầm soát sức khỏe trọn gói, nhưng không được bệnh nhân đồng ý cho sử dụng hình ảnh vào mục đích thương mại.

Khi phát hiện hình ảnh của mình xuất hiện trong quảng cáo, bệnh nhân yêu cầu bệnh viện gỡ bỏ nhưng cho rằng quyền riêng tư và thông tin cá nhân của mình đã bị xâm phạm. Vụ việc đặt ra vấn đề về quyền đối với hình ảnh, đời sống riêng tư và trách nhiệm của cơ sở khám chữa bệnh khi sử dụng dữ liệu của người bệnh.

Hãy cùng chuyên gia ThS. Nguyễn Hữu Long phân tích một tình huống thực tế dưới đây để tìm ra giải pháp vẹn toàn cả về lý lẫn tình.

2. Góc nhìn Pháp lý – “Lá chắn vững chắc”

      1.Quy định về quyền đối với đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình

Khoản 2 Điều 38 Bộ luật Dân sự 2015 ghi nhận quyền về đời sống riêng tư, bí mật cá nhân, bí mật gia đình là bất khả xâm phạm và được pháp luật bảo vệ. Việc thu thập, lưu giữ, sử dụng hoặc công khai thông tin thuộc phạm vi riêng tư của cá nhân phải bảo đảm căn cứ và điều kiện theo quy định pháp luật.

Trong môi trường khám chữa bệnh, hình ảnh nội soi gắn với tình trạng sức khỏe cụ thể của một người bệnh càng đòi hỏi việc quản lý, bảo mật và sử dụng phải được thực hiện thận trọng, đúng mục đích.

2. Nguyên tắc bảo vệ quyền riêng tư của người bệnh

Khoản 2 Điều 38 Bộ luật Dân sự 2015:

“ Việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến đời sống riêng tư, bí mật cá nhân phải được người đó đồng ý, việc thu thập, lưu giữ, sử dụng, công khai thông tin liên quan đến bí mật gia đình phải được các thành viên gia đình đồng ý, trừ trường hợp luật có quy định khác.”

Thông tin, hình ảnh được hình thành trong quá trình khám chữa bệnh không mặc nhiên trở thành tài sản để bệnh viện có thể tự do sử dụng cho mục đích quảng cáo thương mại. Việc bệnh viện có quyền lưu giữ hồ sơ phục vụ khám chữa bệnh không đồng nghĩa với việc được tùy ý sử dụng hình ảnh của người bệnh cho mục đích khác.

Áp dụng vào tình huống:

• Hình ảnh nội soi thể hiện tình trạng dạ dày của bệnh nhân được bệnh viện lưu giữ trong quá trình khám chữa bệnh.
• Bệnh viện đã sử dụng hình ảnh này cho mục đích quảng cáo thương mại mà chưa có sự đồng ý phù hợp của bệnh nhân.
• Việc đăng tải công khai hình ảnh có liên quan đến tình trạng sức khỏe có thể ảnh hưởng trực tiếp đến quyền riêng tư và lợi ích nhân thân của người bệnh.

Kết luận pháp lý: Nếu xác định bệnh viện tự ý sử dụng, công khai hình ảnh và thông tin thuộc phạm vi riêng tư của bệnh nhân trái quy định pháp luật, người bệnh có quyền yêu cầu chấm dứt hành vi vi phạm và áp dụng các biện pháp bảo vệ quyền nhân thân theo quy định của pháp luật dân sự, trong đó có căn cứ tại Điều 38 Bộ luật Dân sự 2015.

3. Góc nhìn Tâm lý – Giáo dục – Quản trị – “Chìa khóa nhân văn”

Về khía cạnh tâm lý & giáo dục (Đạo đức ứng xử)

Người bệnh đến bệnh viện trong trạng thái tin tưởng rằng thông tin sức khỏe của mình được bảo mật. Việc hình ảnh nội soi thể hiện tổn thương cơ thể bị đưa lên website để chạy quảng cáo có thể khiến người bệnh cảm thấy bị xâm phạm, xấu hổ, mất an toàn và mất niềm tin vào cơ sở y tế. Về mặt đạo đức nghề nghiệp, bệnh viện cần phân biệt rõ giữa việc sử dụng dữ liệu phục vụ chuyên môn với việc sử dụng dữ liệu để quảng bá thương mại. Một hình ảnh y khoa có thể có giá trị truyền thông, nhưng trước hết đó vẫn là thông tin gắn với một con người cụ thể và phải được tôn trọng.

Về khía cạnh quản trị rủi ro tài sản

Đây là dạng rủi ro phát sinh từ việc sử dụng dữ liệu người bệnh để trục lợi thương mại. Khi có khiếu nại, bệnh viện cần lập tức rà soát và lưu giữ bằng chứng liên quan, xác định phạm vi nội dung đã công khai, tạm dừng quảng cáo và tháo gỡ nội dung có dấu hiệu vi phạm. Người bệnh có thể thực hiện quyền khiếu nại, yêu cầu bảo vệ quyền lợi theo cơ chế pháp luật phù hợp; cơ quan quản lý có thẩm quyền sẽ xem xét, xử lý nếu xác định có vi phạm, bao gồm các biện pháp hành chính theo quy định áp dụng và yêu cầu chấm dứt, khắc phục nội dung quảng cáo vi phạm.

Thông điệp: Trong y tế, hồ sơ bệnh án không chỉ là dữ liệu phục vụ chuyên môn mà còn gắn với quyền nhân thân của người bệnh. Không thể biến sự riêng tư của người bệnh thành công cụ quảng cáo chỉ vì mục tiêu thương mại.

4. Giải pháp toàn diện của Chuyên gia Nguyễn Hữu Long

Bước 1 – Kiểm soát khẩn cấp: Bệnh viện cần ngay lập tức rà soát toàn bộ website, fanpage, nền tảng quảng cáo và các kênh truyền thông có sử dụng hình ảnh nội soi của bệnh nhân; tạm dừng chiến dịch quảng cáo liên quan và tháo gỡ nội dung khi có căn cứ xác định việc sử dụng chưa được phép. Đồng thời phải bảo toàn lịch sử đăng tải, hợp đồng quảng cáo và dữ liệu liên quan để phục vụ xác minh.

Bước 2 – Xác minh quyền sử dụng: Bệnh viện cần kiểm tra hồ sơ, phiếu đồng ý, thỏa thuận hoặc các tài liệu liên quan để xác định bệnh nhân có thực sự cho phép sử dụng hình ảnh cho mục đích truyền thông, quảng cáo hay không. Nếu không có căn cứ thể hiện sự đồng ý phù hợp, cần chấm dứt việc sử dụng hình ảnh thay vì tiếp tục biện minh rằng hình ảnh được tạo ra trong quá trình bệnh viện thực hiện hoạt động chuyên môn.

Bước 3 – Giải quyết khiếu nại và trách nhiệm: Bệnh viện cần tiếp nhận khiếu nại của bệnh nhân một cách nghiêm túc, xác định người phê duyệt và bộ phận thực hiện việc sử dụng hình ảnh, đánh giá phạm vi công khai và hậu quả phát sinh. Trường hợp có tranh chấp về quyền nhân thân hoặc thiệt hại, các bên cần ưu tiên giải quyết trên cơ sở tôn trọng quyền và lợi ích hợp pháp của người bệnh; nếu không thỏa thuận được, người bệnh có quyền sử dụng các phương thức pháp lý phù hợp để bảo vệ quyền của mình.

Bước 4 – Phòng ngừa rủi ro: Bệnh viện cần thiết lập quy trình riêng đối với việc sử dụng hình ảnh, dữ liệu và hồ sơ của người bệnh cho hoạt động truyền thông. Mọi nội dung quảng cáo có sử dụng hình ảnh người bệnh phải được kiểm tra về căn cứ sử dụng, phạm vi sử dụng và mục đích sử dụng trước khi công khai. Nhân viên y tế, bộ phận marketing và quản lý truyền thông cũng cần được đào tạo về bảo mật thông tin người bệnh và quyền nhân thân, tránh tình trạng lấy dữ liệu chuyên môn đưa thẳng sang hoạt động quảng cáo thương mại.

GÓC NHÌN CHUYÊN GIA:

Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.

Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc tương tự về đất đai hoặc học đường, hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hotline hoặc để lại câu hỏi tại hệ thống website tuvanphapluattamlygiaoduc.vn hoặc qua số hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.