Việc trường mầm non tư thục tuyển dụng bảo mẫu không có bằng chuyên môn sư phạm mầm non, chỉ có giấy chứng nhận bồi dưỡng ngắn hạn để trực tiếp đứng lớp nhằm tiết kiệm chi phí là hành vi có dấu hiệu vi phạm quy định về tiêu chuẩn đội ngũ giáo dục, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ. Hành vi này đặt ra yêu cầu xem xét trách nhiệm pháp lý và trách nhiệm quản lý của cơ sở giáo dục.

1. Tóm tắt tình huống thực tế (The Case)

Để tối ưu hóa lợi nhuận và tiết kiệm chi phí vận hành, trường mầm non tư thục tư nhân H đã tự ý tuyển dụng một số bảo mẫu không có bằng cấp chuyên môn sư phạm mầm non theo quy định. Những nhân sự này chỉ sở hữu các giấy chứng nhận bồi dưỡng ngắn hạn vài tháng nhưng vẫn được nhà trường bố trí đứng lớp, trực tiếp chăm sóc và dạy dỗ trẻ nhỏ.

Cho rằng việc sử dụng nhân sự không bằg cấp là hành vi hạ thấp chất lượng giáo dục, vi phạm nghiêm trọng các quy định của pháp luật và có nguy cơ đe dọa đến sự an toàn của trẻ, nhóm phụ huynh có con em đang theo học tại trường đã gửi đơn kiến nghị và phản ánh đến cơ quan quản lý giáo dục địa phương, yêu cầu tiến hành thanh tra, xử lý nghiêm và bảo vệ quyền lợi chính đáng cho các bé.

Hãy cùng chuyên gia ThS. Nguyễn Hữu Long phân tích một tình huống thực tế dưới đây để tìm ra giải pháp vẹn toàn cả về lý lẫn tình.

2. Góc nhìn Pháp lý – “Lá chắn vững chắc”

Xét về mặt pháp luật, việc cơ sở giáo dục mầm non tư thục tự ý sử dụng nhân sự không đáp ứng đủ tiêu chuẩn trình độ chuẩn được đào tạo của nhà giáo để đứng lớp chăm sóc, giáo dục trẻ nhằm mục đích tiết kiệm chi phí là hành vi vi phạm nghiêm trọng các quy định về quản lý và tổ chức giáo dục.

1. Quy định về tiêu chuẩn trình độ chuẩn được đào tạo của nhà giáo mầm non

Theo quy định của pháp luật hiện hành, giáo viên mầm non phải đáp ứng được trình độ chuẩn được đào tạo tối thiểu là có bằng tốt nghiệp cao đẳng sư phạm giáo dục mầm non trở lên. Các chứng chỉ bồi dưỡng ngắn hạn hay giấy chứng nhận khóa học nghiệp vụ không thể thay thế cho bằng cấp chuyên môn chính quy khi thực hiện nhiệm vụ đứng lớp giảng dạy và chăm sóc trẻ trực tiếp. Do đó, việc bố trí nhân sự không đủ chuẩn đứng lớp là trái với quy định quản lý nhà nước về giáo dục.

2. Nguyên tắc tổ chức và quản lý nhân sự trong cơ sở giáo dục mầm non

Theo khoản 3 Điều 104 Luật Giáo dục 2019 (sửa đổi, bổ sung 2025):

“ Điều 104. Nội dung quản lý nhà nước về giáo dục

………

3.^[86] Quy định chuẩn nghề nghiệp nhà giáo và tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp viên chức chuyên ngành khác thuộc thẩm quyền quản lý; chế độ làm việc của nhà giáo, cán bộ quản lý cơ sở giáo dục; chuẩn nghề nghiệp người đứng đầu, cấp phó người đứng đầu trong các cơ sở giáo dục công lập; danh mục hoặc khung danh mục vị trí việc làm và định mức số lượng người làm việc trong các cơ sở giáo dục; quy tắc ứng xử của nhà giáo; các chức danh tương đương với chức danh nhà giáo; thẩm quyền tuyển dụng nhà giáo và điều kiện để cơ sở giáo dục được tuyển dụng nhà giáo; các chương trình bồi dưỡng; chỉ đạo, tổ chức việc bồi dưỡng nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục, cán bộ quản lý cơ sở giáo dục, các nhân sự khác trong cơ sở giáo dục.”

 

Áp dụng vào tình huống:

• Về phía nhà trường: Trường mầm non tư thục H đã cố ý vi phạm nguyên tắc quản lý nhân sự khi tuyển dụng và bố trí bảo mẫu chỉ có giấy chứng nhận ngắn hạn đứng lớp chính thức. Hành vi cắt giảm chi phí này trực tiếp xâm phạm đến quyền được học tập và chăm sóc trong môi trường đạt chuẩn của trẻ nhỏ.

Kết luận pháp lý:

Cơ sở giáo dục mầm non phải chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật về việc bảo đảm các điều kiện hoạt động, trong đó có tiêu chuẩn đội ngũ nhà giáo. Theo quy định tại khoản 3 Điều 104 Luật Giáo dục 2019 (sửa đổi, bổ sung 2025), tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm các quy định về giáo dục thì tùy theo tính chất, mức độ vi phạm mà bị xử lý kỷ luật, xử phạt vi phạm hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự; nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định của pháp luật. Việc sử dụng sai nhân sự này sẽ khiến nhà trường đối mặt với các hình thức chế tài hành chính nghiêm khắc từ cơ quan thanh tra.

3. Góc nhìn Tâm lý – Giáo dục – Quản trị – “Chìa khóa nhân văn”

Về khía cạnh tâm lý & giáo dục (Đạo đức ứng xử)

Rủi ro tiềm ẩn bạo hành trẻ em do thiếu kỹ năng kiểm soát tâm lý chuyên môn: Những bảo mẫu chỉ học ngắn hạn thường thiếu các bộ kỹ năng xử lý tình huống sư phạm cốt lõi, đặc biệt là kỹ năng kiểm soát cảm xúc và tâm lý cá nhân khi đối mặt với áp lực (trẻ quấy khóc, biếng ăn…). Điều này tạo ra rủi ro cực kỳ lớn về hành vi bạo hành trẻ em tại trường học do sự ức chế tâm lý không được kiểm soát tốt bằng chuyên môn.

Về khía cạnh Quản trị rủi ro tài sản

Quy trình thanh tra xử phạt tiền kịch khung và đình chỉ trường: Xét dưới góc độ quản trị doanh nghiệp giáo dục, việc “tiết kiệm chi phí” bằng cách hạ chuẩn nhân sự là một tư duy quản trị sai lầm và ngắn hạn. Khi sự việc bị phụ huynh phản ánh, quy trình thanh tra từ cơ quan chức năng sẽ được kích hoạt, dẫn đến nguy cơ bị xử phạt tiền kịch khung đối với các hành vi vi phạm quy định về tuyển dụng, sử dụng nhà giáo.

4. Giải pháp toàn diện của Chuyên gia Nguyễn Hữu Long

Để giải quyết dứt điểm tình huống trên, đảm bảo tính thượng tôn pháp luật và phát triển bền vững, chuyên gia Nguyễn Hữu Long đề xuất giải pháp 3 bước như sau:

1. Bước 1 – Rà soát, cơ cấu lại nhân sự và chuẩn hóa bằng cấp: Nhà trường phải lập tức đình chỉ việc đứng lớp của những bảo mẫu không đủ bằng cấp chuyên môn sư phạm mầm non. Tiến hành thuyên chuyển họ sang các vị trí hỗ trợ không trực tiếp giảng dạy (nếu phù hợp) và chủ động tuyển dụng thay thế bằng các giáo viên đạt chuẩn trình độ theo đúng quy định pháp luật nhằm ổn định lại hoạt động dạy học.
2. Bước 2 – Đối thoại minh bạch và cam kết với phụ huynh: Ban Giám hiệu nhà trường cần tổ chức cuộc họp khẩn cấp với Ban đại diện cha mẹ học sinh để thẳng thắn nhận lỗi, cầu thị và công khai lộ trình khắc phục. Nhà trường phải cam kết bằng văn bản về việc không tái diễn tình trạng sử dụng nhân sự không bằng cấp, đồng thời thiết lập cơ chế giám sát chung để lấy lại niềm tin từ phụ huynh.
3. Bước 3 – Xây dựng quy trình quản trị rủi ro và tập huấn kỹ năng kiểm soát tâm lý: Nhà trường cần chuẩn hóa lại quy trình tuyển dụng nghiêm ngặt, tuyệt đối không đánh đổi chất lượng lấy lợi nhuận. Song song đó, định kỳ tổ chức các khóa tập huấn, bồi dưỡng tâm lý học đường, kỹ năng kiềm chế cảm xúc cho toàn thể cán bộ, giáo viên, nhân viên nhằm triệt tiêu hoàn toàn nguy cơ bạo lực học đường, hướng tới xây dựng một môi trường an toàn, nhân văn và đúng quy định.

Thông điệp: Lợi nhuận của một tổ chức giáo dục không nằm ở việc cắt giảm chi phí nhân sự, mà nằm ở giá trị an toàn và chất lượng nhân văn mang lại cho thế hệ tương lai.

GÓC NHÌN CHUYÊN GIA:

Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.

Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc tương tự về đất đai hoặc học đường, hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hotline hoặc để lại câu hỏi tại hệ thống website tuvanphapluattamlygiaoduc.vn hoặc qua số hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.