TÌNH HUỐNG 118 : NHÂN VIÊN BỊ TAI NẠN TRÊN ĐƯỜNG ĐI LÀM (KHÔNG PHẢI TRONG CƠ SỞ) – DOANH NGHIỆP CÓ TRÁCH NHIỆM GÌ?

“Hãy cùng chuyên gia ThS. Nguyễn Hữu Long phân tích một tình huống thực tế dưới đây để tìm ra giải pháp vẹn toàn cả về lý lẫn tình.”

1. Tóm tắt tình huống thực tế
Anh M và anh K là hai nhà sáng lập Công ty Cổ phần Logistics FastMove. Anh M giữ chức Giám đốc điều hành (CEO), phụ trách nhân sự và hành chính. Anh K là Giám đốc vận hành (COO), trực tiếp quản lý đội ngũ giao nhận và kho vận.
Tháng 4 năm 2026, chị H là nhân viên điều phối vận tải của công ty. Theo lịch làm việc, chị H phải có mặt tại văn phòng lúc 7 giờ 30 phút để điều phối các chuyến hàng trong ngày. Khoảng 7 giờ sáng, trên tuyến đường quen thuộc từ nhà đến nơi làm việc, chị H không may bị một xe tải va chạm khiến gãy chân và phải điều trị dài ngày tại bệnh viện.
Gia đình chị H đề nghị công ty hỗ trợ chi phí điều trị và làm thủ tục để chị được hưởng chế độ tai nạn lao động. Tuy nhiên, anh M cho rằng tai nạn xảy ra ngoài phạm vi công ty, không phải trong giờ làm việc nên doanh nghiệp không có bất kỳ trách nhiệm nào.
Anh K phản đối quan điểm này. Anh cho rằng người lao động gặp tai nạn trên tuyến đường đi làm đúng thời gian hợp lý vẫn có thể được xem xét hưởng chế độ tai nạn lao động theo quy định pháp luật. Sự bất đồng khiến bộ phận nhân sự lúng túng, không biết có phải lập hồ sơ tai nạn lao động hay không. Nhiều nhân viên trong công ty cũng lo ngại quyền lợi của mình sẽ không được bảo đảm nếu gặp sự cố tương tự.

2. Góc nhìn pháp lý – “Lá chắn vững chắc”
Dưới góc độ pháp luật về lao động và bảo hiểm xã hội, tai nạn xảy ra ngoài nơi làm việc không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp hoàn toàn không có trách nhiệm.
• Tai nạn trên đường đi làm vẫn có thể được hưởng chế độ tai nạn lao động
Theo Điều 45 Luật An toàn, vệ sinh lao động năm 2015, người lao động tham gia bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp được hưởng chế độ tai nạn lao động nếu bị tai nạn trên tuyến đường đi từ nơi ở đến nơi làm việc hoặc từ nơi làm việc về nơi ở trong khoảng thời gian và tuyến đường hợp lý.
Như vậy, việc tai nạn xảy ra ngoài trụ sở công ty không làm mất quyền được xem xét hưởng chế độ tai nạn lao động nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện luật định.
• Trách nhiệm của người sử dụng lao động
Theo Luật An toàn, vệ sinh lao động năm 2015, khi xảy ra vụ việc có dấu hiệu là tai nạn lao động, người sử dụng lao động có trách nhiệm:
• kịp thời hỗ trợ sơ cứu, cấp cứu người lao động khi cần thiết;
• phối hợp thu thập hồ sơ, tài liệu liên quan;
• lập hồ sơ để giải quyết chế độ nếu thuộc trường hợp được hưởng;
• phối hợp với cơ quan bảo hiểm xã hội trong quá trình giải quyết quyền lợi cho người lao động.
Việc từ chối thực hiện các thủ tục chỉ vì tai nạn xảy ra ngoài doanh nghiệp là không phù hợp với quy định của pháp luật.
• Trách nhiệm bồi thường của doanh nghiệp
Do tai nạn trong tình huống này do phương tiện giao thông khác gây ra trên đường đi làm nên không đương nhiên phát sinh trách nhiệm bồi thường của doanh nghiệp.
Tuy nhiên, nếu người lao động đủ điều kiện hưởng chế độ tai nạn lao động thì doanh nghiệp vẫn phải phối hợp hoàn thiện hồ sơ theo quy định. Trường hợp doanh nghiệp có lỗi riêng làm phát sinh tai nạn (ví dụ giao nhiệm vụ trái quy định, yêu cầu di chuyển trong điều kiện nguy hiểm…), trách nhiệm pháp lý có thể được xem xét trên cơ sở từng vụ việc cụ thể.

3. Góc nhìn Tâm lý – Giáo dục – Quản trị – “Chìa khóa nhân văn”
Góc nhìn Tâm lý – Giáo dục
• Người lao động cần cảm giác được doanh nghiệp đồng hành
Khi gặp tai nạn, điều người lao động mong đợi không chỉ là các khoản hỗ trợ tài chính mà còn là sự quan tâm và hỗ trợ từ doanh nghiệp trong việc hoàn thiện thủ tục pháp lý. Nếu doanh nghiệp phủ nhận trách nhiệm ngay từ đầu, người lao động dễ cảm thấy bị bỏ rơi và mất niềm tin vào tổ chức.
• Hiểu sai quy định pháp luật dẫn đến quyết định thiếu nhân văn
Anh M đồng nhất khái niệm “tai nạn xảy ra ngoài công ty” với “doanh nghiệp không có trách nhiệm”. Đây là cách hiểu chưa đầy đủ về pháp luật lao động và bảo hiểm tai nạn lao động, dễ dẫn đến việc xâm phạm quyền lợi hợp pháp của người lao động.
Góc nhìn Quản trị
• Xử lý khủng hoảng nhân sự bắt đầu từ việc bảo vệ quyền lợi người lao động
Một vụ tai nạn nếu được doanh nghiệp hỗ trợ kịp thời sẽ củng cố niềm tin của tập thể. Ngược lại, nếu doanh nghiệp né tránh trách nhiệm, sự việc có thể lan rộng thành khủng hoảng truyền thông nội bộ, ảnh hưởng đến tinh thần làm việc của toàn bộ nhân viên.
• Thiếu quy trình ứng phó tai nạn ngoài nơi làm việc
Nhiều doanh nghiệp chỉ xây dựng quy trình xử lý tai nạn trong nhà máy hoặc văn phòng mà chưa có hướng dẫn đối với tai nạn trên đường đi làm, dẫn đến sự lúng túng của bộ phận nhân sự khi sự cố xảy ra.

4. Giải pháp toàn diện của Chuyên gia Nguyễn Hữu Long
Bước 1: Hỗ trợ người lao động và bảo đảm quyền lợi (Ngắn hạn)
• Doanh nghiệp cần nhanh chóng cử đại diện thăm hỏi người lao động, phối hợp với gia đình thu thập hồ sơ bệnh án, biên bản tai nạn giao thông và các tài liệu liên quan.
• Bộ phận nhân sự rà soát điều kiện theo Điều 45 Luật An toàn, vệ sinh lao động năm 2015 để xác định người lao động có đủ điều kiện hưởng chế độ tai nạn lao động hay không và hướng dẫn hoàn thiện hồ sơ gửi cơ quan bảo hiểm xã hội.
• Trường hợp chưa xác định rõ trách nhiệm pháp lý, doanh nghiệp vẫn nên chủ động hỗ trợ một phần chi phí điều trị trên tinh thần nhân văn nhằm ổn định tâm lý người lao động.

Bước 2: Hoàn thiện quy trình xử lý tai nạn lao động (Trung hạn)
• Ban hành quy trình tiếp nhận và xử lý các trường hợp tai nạn xảy ra trên đường đi làm, quy định rõ trách nhiệm của bộ phận nhân sự, an toàn lao động và người quản lý trực tiếp.
• Tổ chức tập huấn cho cán bộ quản lý về các trường hợp được hưởng chế độ tai nạn lao động, tránh tình trạng hiểu sai quy định dẫn đến từ chối quyền lợi của người lao động.
• Xây dựng danh mục hồ sơ cần thu thập ngay sau khi xảy ra tai nạn để bảo đảm việc giải quyết chế độ được nhanh chóng và đầy đủ.

Bước 3: Xây dựng văn hóa doanh nghiệp hướng tới an toàn và trách nhiệm (Dài hạn)
• Doanh nghiệp cần tăng cường tuyên truyền về an toàn giao thông cho người lao động, đặc biệt đối với các vị trí thường xuyên di chuyển.
• Khuyến khích người lao động chủ động mua thêm các gói bảo hiểm tai nạn tự nguyện; đồng thời doanh nghiệp có thể xây dựng chính sách hỗ trợ ngoài quy định pháp luật nhằm nâng cao phúc lợi và giữ chân nhân sự.
• Xây dựng văn hóa quản trị lấy con người làm trung tâm, trong đó mỗi sự cố liên quan đến người lao động đều được xử lý trên cơ sở đúng pháp luật, kịp thời và nhân văn.

GÓC NHÌN CHUYÊN GIA:
• Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS.Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.
• Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc tương tự về đất đai hoặc học đường, hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hotline hoặc để lại câu hỏi tại hệ thống website tuvanphapluattamlygiaoduc.vn hoặc qua số hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.