TÌNH HUỐNG 579:DOANH NGHIỆP NÔNG NGHIỆP TỰ Ý DÁN NHÃN CHỨNG NHẬN “NÔNG SẢN HỮU CƠ CHÂU ÂU” GIẢ MẠO LÊN BAO BÌ NÔNG SẢN XUẤT KHẨU BỊ HẢI QUAN PHÁT HIỆN TẠM GIỮ?

DOANH NGHIỆP TỰ Ý DÁN NHÃN “NÔNG SẢN HỮU CƠ CHÂU ÂU” GIẢ MẠO ĐỂ XUẤT KHẨU BỊ HẢI QUAN TẠM GIỮ XỬ LÝ THẾ NÀO?

Trong xu thế hội nhập kinh tế quốc tế, nâng cao giá trị nông sản thông qua các chứng nhận tiêu chuẩn quốc tế như “Organic EU” (Nông sản hữu cơ Châu Âu) là hướng đi chiến lược của nhiều doanh nghiệp Việt Nam. Tuy nhiên, tình trạng một số đơn vị vì lợi nhuận trước mắt đã bất chấp quy định, tự ý dán nhãn chứng nhận giả mạo lên bao bì sản phẩm xuất khẩu đã và đang gây ra những hậu quả pháp lý nghiêm trọng, làm ảnh hưởng tiêu cực đến uy tín thương hiệu quốc gia.

Dưới đây là phân tích chi tiết tình huống thực tế dưới sự tham vấn chuyên môn của Chuyên gia ThS. Nguyễn Hữu Long.

1. Tóm tắt tình huống thực tế (The Case)

Công ty TNHH Nông nghiệp Xanh A (trụ sở tại xã B, tỉnh C) do ông Nguyễn Văn A làm Giám đốc, chuyên kinh doanh và chế biến các mặt hàng nông sản xuất khẩu. Đầu năm 2026, Công ty A ký kết hợp đồng xuất khẩu một lô hàng hạt điều và trà xanh sang thị trường Liên minh Châu Âu (EU).

Để tăng giá trị bán và đáp ứng nhanh yêu cầu khắt khe từ đối tác phía bạn, dù chưa được tổ chức có thẩm quyền cấp chứng nhận tiêu chuẩn hữu cơ, ông A đã chỉ đạo nhân viên tự thiết kế, in ấn và dán nhãn chứng nhận “EU Organic” (Nông sản hữu cơ Châu Âu) lên toàn bộ bao bì đóng gói của lô hàng.

Khi thực hiện thủ tục thông quan tại chi cục Hải quan cửa khẩu, qua công tác kiểm tra, đối chiếu hồ sơ và kiểm hóa thực tế, cơ quan Hải quan đã phát hiện dấu hiệu vi phạm. Lực lượng Hải quan đã quyết định tạm giữ toàn bộ lô hàng, tiến hành niêm phong và lập biên bản vi phạm đối với Công ty A.

Ông Nguyễn Văn A vô cùng hoang mang, đối mặt với nguy cơ bị phạt tiền nặng, hủy hợp đồng, đền bù thiệt hại đối tác và chịu trách nhiệm hình sự.

2. Góc nhìn Pháp lý – “Lá chắn vững chắc”

Hành vi tự ý in và dán nhãn chứng nhận chất lượng/tiêu chuẩn giả mạo lên sản phẩm xuất khẩu vi phạm đồng thời nhiều quy định pháp luật chuyên ngành về hải quan, chất lượng sản phẩm và sở hữu trí tuệ.

2.1. Vi phạm theo quy định của Luật Hải quan 2014

Cơ quan Hải quan có đầy đủ thẩm quyền tạm giữ hàng hóa khi phát hiện dấu hiệu gian lận thương mại và vi phạm quy định xuất khẩu.

Điều 35. Kiểm tra thực tế hàng hóa

“Kiểm tra thực tế hàng hóa do công chức hải quan thực hiện trực tiếp hoặc bằng máy móc, thiết bị kỹ thuật… nhằm xác định sự phù hợp giữa thực tế hàng hóa với hồ sơ hải quan.”

Điều 81. Tạm giữ hàng hóa, phương tiện vận tải theo thủ tục hành chính

“1. Việc tạm giữ hàng hóa, phương tiện vận tải theo thủ tục hành chính chỉ được áp dụng trong trường hợp cần thiết để xác minh tiết lộ tình tiết làm căn cứ quyết định xử phạt hoặc để ngăn chặn ngay hành vi vi phạm hành chính…”

Lô hàng của Công ty A bị dừng thông quan và tạm giữ để làm rõ hành vi gian lận nhãn mác, khai báo không đúng sự thật về chất lượng hàng hóa xuất khẩu.

2.2. Vi phạm quy định về chất lượng sản phẩm, hàng hóa

Hành vi dán nhãn giả mạo nhãn chứng nhận chất lượng cấu thành hành vi vi phạm nghiêm trọng quy định về ghi nhãn và công bố chất lượng.

Điều 10. Các hành vi bị cấm

“3. Giả mạo kết quả thử nghiệm, chứng nhận hợp chuẩn, chứng nhận hợp quy, công bố hợp chuẩn, công bố hợp quy trên sản phẩm, hàng hóa…”

Sử dụng nhãn hiệu chứng nhận khi chưa được sự cho phép của cơ quan/tổ chức quản lý nhãn hiệu đó bị coi là hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, đối mặt với hình thức bồi thường thiệt hại và xử phạt vi phạm hành chính nặng nề.

3. Góc nhìn Tâm lý – Giáo dục – Quản trị – “Chìa khóa nhân văn”

3.1. Về tâm lý và giáo dục: Lòng tham ngắn hạn và thói quen “chụp giật”

Nguyên nhân cốt lõi khiến ông Nguyễn Văn A đưa ra quyết định sai lầm xuất phát từ lòng tham vật chất và tư duy kinh doanh thiếu bền vững. Sự hấp dẫn của mức giá cao dành cho “nông sản hữu cơ” đã làm mờ đi ý thức tuân thủ pháp luật.

 Thói quen tư lợi chiếm dụng hạ tầng chung: Thương hiệu “Nông sản Việt Nam” là tài sản uy tín chung được xây dựng từ nỗ lực của hàng ngàn doanh nghiệp và bà con nông dân. Việc một doanh nghiệp tự ý làm giả chứng nhận để trục lợi chính là hành vi chiếm dụng và tàn phá hạ tầng uy tín quốc gia.

 Ý thức bảo vệ cảnh quan nông thôn xanh sạch đẹp: Nông nghiệp hữu cơ thực chất không chỉ là một tấm tem/nhãn dán, mà là một triết lý sản xuất xanh, bảo vệ đất, nước và hệ sinh thái nông thôn. Giả mạo nhãn hữu cơ đồng nghĩa với việc xem nhẹ giá trị cốt lõi về bảo vệ môi trường và cảnh quan nông thôn bền vững.

3.2. Về quản trị doanh nghiệp và quản trị rủi ro

 Tự sát thương hiệu: Một khi bị Hải quan phát hiện và lưu hồ sơ vi phạm, Công ty A sẽ bị đưa vào “danh sách đen” (luồng đỏ) kiểm tra của Hải quan, đánh mất toàn bộ niềm tin từ đối tác quốc tế.

 Bài học quản trị rủi ro tài sản và pháp lý: Việc thiếu sự cố vấn pháp lý chuyên sâu trước khi vận hành chuỗi cung ứng xuất khẩu khiến doanh nghiệp biến một lô hàng trị giá lớn thành khoản rủi ro mất trắng.

4. Giải pháp toàn diện của Chuyên gia Nguyễn Hữu Long

Để khắc phục tối đa hậu quả pháp lý, giảm thiểu thiệt hại tài chính và tái cấu trúc lại hoạt động kinh doanh đúng pháp luật, Chuyên gia ThS. Nguyễn Hữu Long đưa ra lộ trình giải quyết 3 bước như sau:

Bước 1: Khắc phục sự cố pháp lý tại cơ quan Hải quan (Đóng băng rủi ro)

 Hợp tác tuyệt đối: Công ty A cần chủ động làm việc với cơ quan Hải quan, cung cấp đầy đủ thông tin, thể hiện thái độ thành khẩn, tự nguyện nhận lỗi và khắc phục hậu quả.

 Bóc tách và khắc phục tại chỗ: Xin phép cơ quan chức năng cho phép tự nguyện tháo dỡ, tiêu hủy toàn bộ bao bì, nhãn mác vi phạm dưới sự giám sát của Hải quan; đăng ký chuyển đổi mục đích sử dụng hoặc tiêu thụ nội địa đối với lô hàng (nếu chất lượng sản phẩm thực tế vẫn đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm).

Bước 2: Quản trị khủng hoảng truyền thông và đối tác (Bảo vệ tài sản doanh nghiệp)

 Thỏa thuận thiện chí với đối tác nhập khẩu: Chủ động gửi thư thông báo về sự chậm trễ giao hàng do phát sinh thủ tục kỹ thuật, thương lượng kéo dài thời gian hoặc điều chỉnh hợp đồng sang mặt hàng nông sản truyền thống (chưa chứng nhận) với mức giá phù hợp để tránh bị phạt vi phạm hợp đồng tối đa.

 Quản trị nội bộ: Xử lý trách nhiệm cán bộ chỉ đạo, ban hành quy trình kiểm soát chất lượng và nhãn mác nghiêm ngặt trong doanh nghiệp.

Bước 3: Chuyển hóa tư duy – Chuẩn hóa lộ trình Hữu cơ thực sự (Giải pháp bền vững)

 Thực hiện chứng nhận thật: Liên kết với các tổ chức chứng nhận quốc tế uy tín (như Control Union, Ecocert…) để tiến hành đánh giá, chuyển đổi vùng trồng tại địa phương (xã B, tỉnh C) theo đúng tiêu chuẩn EU Organic.

 Gắn kết trách nhiệm xã hội: Doanh nghiệp cần đồng hành cùng nông dân địa phương trong việc bảo vệ môi trường đất, nguồn nước, xây dựng cảnh quan nông thôn xanh – sạch – đẹp. Đây chính là gốc rễ để tạo nên giá trị hữu cơ thật sự chứ không phải là những nhãn dán giả mạo.

GÓC NHÌN CHUYÊN GIA:

Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.

Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc về pháp lý hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hotline hoặc để lại câu hỏi cho chuyên gia tại: https://tuvanphapluattamlygiaoduc.vn/gui-cau-hoi-den-chuyen-gia/

Hoặc qua số hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.