Pháp lý quốc tế
TÌNH HUỐNG 516: SỬ DỤNG TÊN MIỀN TRÙNG VỚI THƯƠNG HIỆU CỦA DOANH NGHIỆP KHÁC ĐỂ HƯỚNG TRAFFIC VỀ WEB MÌNH
Th9
TÌNH HUỐNG 516: SỬ DỤNG TÊN MIỀN TRÙNG VỚI THƯƠNG HIỆU CỦA DOANH NGHIỆP KHÁC ĐỂ HƯỚNG TRAFFIC VỀ WEB MÌNH
Trong môi trường kinh doanh số, tên miền không chỉ là địa chỉ truy cập website mà còn có khả năng gắn trực tiếp với nhận diện thương hiệu và hành vi lựa chọn của khách hàng. Việc một cá nhân hoặc doanh nghiệp đăng ký tên miền trùng hoặc tương tự với thương hiệu của chủ thể khác rồi sử dụng tên miền đó để dẫn người dùng sang website của mình có thể tạo ra sự nhầm lẫn về nguồn gốc thương mại, đồng thời làm phát sinh tranh chấp về quyền và lợi ích hợp pháp đối với tên miền.
Đáng chú ý, pháp luật hiện hành đã thiết lập cơ chế riêng để xử lý tranh chấp tên miền quốc gia Việt Nam “.VN”, trong đó hành vi cố tình thu hút người sử dụng Internet bằng cách tạo nhầm lẫn với nhãn hiệu, tên thương mại của chủ thể khác là một căn cứ quan trọng cần được xem xét.
Hãy cùng chuyên gia ThS. Nguyễn Hữu Long phân tích một tình huống thực tế dưới đây dưới góc độ pháp lý liên quan để làm rõ quy trình, từ đó đưa ra bài học hữu ích.
- TÓM TẮT TÌNH HUỐNG THỰC TẾ
Công ty ABC, có trụ sở tại tỉnh C, đang kinh doanh sản phẩm điện tử dưới thương hiệu “ABCTECH” và đã được xác lập quyền đối với nhãn hiệu này.
Sau khi thương hiệu ABCTECH được khách hàng biết đến rộng rãi, ông A, không có quan hệ hợp tác hay ủy quyền với Công ty ABC, đăng ký tên miền abctech.vn.
Khi người dùng truy cập tên miền này, website không cung cấp sản phẩm của Công ty ABC mà tự động chuyển hướng người dùng sang website kinh doanh sản phẩm của ông A. Một số nội dung trên website còn sử dụng từ khóa “ABCTECH” nhằm thu hút người dùng tìm kiếm thương hiệu này trên Internet.
Công ty ABC phát hiện sự việc và cho rằng ông A đã lợi dụng uy tín của thương hiệu để thu hút lượng truy cập về website của mình, từ đó yêu cầu chấm dứt việc sử dụng tên miền và trả lại quyền sử dụng tên miền.
Ông A không đồng ý với yêu cầu trên. Tranh chấp tên miền từ đó phát sinh. Việc sử dụng tên miền trùng với thương hiệu của doanh nghiệp khác để cố tình thu hút người dùng và chuyển traffic về website của mình có thể bị xem là hành vi cạnh tranh không lành mạnh hay không? Công ty ABC cần thực hiện quy trình nào để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình?
- GÓC NHÌN PHÁP LÝ – “LÁ CHẮN VỮNG CHẮC”
2.1. Không phải cứ đăng ký tên miền trùng thương hiệu là đương nhiên vi phạm
Theo cơ chế giải quyết tranh chấp tên miền “.VN” hiện hành, để yêu cầu giải quyết tranh chấp, bên yêu cầu phải chứng minh đồng thời các yếu tố: tên miền tranh chấp trùng hoặc tương tự gây nhầm lẫn với tên, nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý hoặc tên thương mại mà mình có quyền, lợi ích hợp pháp; bên bị tranh chấp không có quyền, lợi ích hợp pháp liên quan đến tên miền; và tên miền được sử dụng với dụng ý xấu, trong đó có trường hợp cố tình thu hút người sử dụng Internet vào website của mình bằng cách tạo nhầm lẫn với nhãn hiệu, tên thương mại của bên có quyền nhằm thu lợi bất chính hoặc cạnh tranh không lành mạnh.
Do đó, trong tình huống trên, yếu tố “hướng traffic về website của mình” có ý nghĩa quan trọng khi đánh giá mục đích và cách thức sử dụng tên miền.
2.2. Nguy cơ phát sinh hành vi cạnh tranh không lành mạnh về sở hữu công nghiệp
Điều 130 Luật Sở hữu trí tuệ 2005, sửa đổi, bổ sung 2025 quy định về hành vi cạnh tranh không lành mạnh, trong đó có hành vi sử dụng chỉ dẫn thương mại gây nhầm lẫn về chủ thể kinh doanh, hoạt động kinh doanh hoặc nguồn gốc thương mại của hàng hóa, dịch vụ.
Quy định hướng dẫn về hành vi đăng ký, chiếm giữ quyền sử dụng hoặc sử dụng tên miền cũng đặt trọng tâm vào trường hợp tên miền có phần chữ trùng hoặc tương tự gây nhầm lẫn với nhãn hiệu, tên thương mại, chỉ dẫn địa lý và được sử dụng để quảng cáo, giới thiệu, chào hàng hoặc bán hàng hóa, dịch vụ có liên quan, gây nhầm lẫn hoặc làm thiệt hại đến uy tín, vật chất của chủ thể quyền.
Vì vậy, nếu Công ty ABC chứng minh được quyền đối với thương hiệu, sự tương tự gây nhầm lẫn, việc ông A không có quyền hợp pháp đối với tên miền và mục đích sử dụng tên miền để thu hút khách hàng, vụ việc có cơ sở để yêu cầu cơ quan có thẩm quyền xem xét.
2.3. Quy trình xử lý tranh chấp tên miền “.VN”
Theo Điều 52 Luật Viễn thông 2023 và Điều 16 Nghị định 147/2024/NĐ-CP, tranh chấp tên miền quốc gia Việt Nam “.VN” có thể được giải quyết bằng các phương thức:
Bước 1 – Thu thập và bảo toàn chứng cứ
Bước 2 – Yêu cầu chấm dứt hành vi và thương lượng
Chủ thể quyền có thể gửi thông báo yêu cầu bên đăng ký tên miền chấm dứt việc sử dụng tên miền gây tranh chấp. Đây cũng là cơ sở quan trọng để ghi nhận việc bên bị yêu cầu đã được thông báo nhưng vẫn tiếp tục sử dụng tên miền.
Bước 3 – Lựa chọn phương thức giải quyết tranh chấp
Các bên có thể lựa chọn:
Hòa giải;
Trọng tài, nếu tranh chấp phát sinh trong hoạt động thương mại và các bên đáp ứng điều kiện lựa chọn trọng tài;
Tòa án có thẩm quyền.
Bước 4 – Giữ nguyên hiện trạng tên miền trong quá trình giải quyết
Trong những trường hợp theo quy định, tên miền tranh chấp có thể được giữ nguyên hiện trạng để tránh việc thay đổi chủ thể, chuyển nhượng hoặc hoàn trả tên miền trong quá trình giải quyết.
Bước 5 – Xử lý tên miền sau khi có kết quả giải quyết
Nếu bản án, quyết định, phán quyết hoặc văn bản hòa giải thành có hiệu lực xác định tên miền phải thu hồi và cho phép nguyên đơn đăng ký sử dụng thì nguyên đơn được ưu tiên đăng ký trong thời hạn 45 ngày kể từ ngày văn bản có hiệu lực; hết thời hạn này, tên miền có thể được đăng ký tự do theo quy định.
- GÓC NHÌN TÂM LÝ – GIÁO DỤC – QUẢN TRỊ – “CHÌA KHÓA NHÂN VĂN”
Từ góc độ quản trị, tranh chấp tên miền không đơn thuần là vấn đề kỹ thuật của website mà còn liên quan trực tiếp đến niềm tin của khách hàng.
Đối với doanh nghiệp, việc khách hàng truy cập nhầm website có thể dẫn đến hiểu sai về chủ thể cung cấp sản phẩm, dịch vụ. Vì vậy, doanh nghiệp cần xây dựng ý thức bảo vệ thương hiệu trên không gian mạng ngay từ khi bắt đầu kinh doanh.
Đối với nhân sự phụ trách marketing, công nghệ và quản trị website, cần nhận thức rằng việc sử dụng tên thương hiệu của đối thủ để tăng lượng truy cập có thể tạo ra rủi ro pháp lý, đặc biệt khi việc sử dụng đó nhằm tạo nhầm lẫn hoặc khai thác uy tín của thương hiệu khác.
- GIẢI PHÁP TOÀN DIỆN CỦA CHUYÊN GIA
Để hạn chế rủi ro, doanh nghiệp nên thực hiện đồng thời các giải pháp:
Thứ nhất, bảo vệ thương hiệu từ sớm.
Đăng ký và duy trì quyền đối với nhãn hiệu, đồng thời chủ động đăng ký các tên miền quan trọng có liên quan đến thương hiệu.
Thứ hai, thường xuyên giám sát tên miền.
Doanh nghiệp nên định kỳ kiểm tra các tên miền có dấu hiệu trùng hoặc tương tự với thương hiệu, đặc biệt là các tên miền “.VN”.
Thứ ba, bảo toàn chứng cứ điện tử.
Khi phát hiện tên miền có dấu hiệu xâm phạm, cần lưu giữ thông tin đăng ký tên miền, hình ảnh website, lịch sử chuyển hướng, quảng cáo và các dữ liệu chứng minh hành vi thu hút traffic.
Thứ tư, ưu tiên xử lý tranh chấp theo đúng trình tự.
Doanh nghiệp có thể bắt đầu bằng thương lượng, hòa giải; nếu không đạt kết quả thì cân nhắc trọng tài hoặc Tòa án tùy trường hợp. Sau khi có kết quả có hiệu lực, VNNIC và Nhà đăng ký tên miền sẽ thực hiện việc xử lý theo quy định.
Thứ năm, xây dựng chính sách quản trị tài sản số.
Tên miền cần được xem là một bộ phận của tài sản thương hiệu. Doanh nghiệp nên quản lý tập trung tài khoản tên miền, thông tin chủ thể đăng ký, thời hạn duy trì và quyền truy cập quản trị để tránh phát sinh tranh chấp hoặc mất quyền kiểm soát.
Góc nhìn chuyên gia:
Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.
Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc về pháp lý, hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hotline hoặc để lại câu hỏi cho chuyên gia tại:
Website: https://tuvanphapluattamlygiaoduc.vn/gui-cau-hoi-den-chuyen-gia/
Hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.