Tự ý biến spa thành “phòng mổ chui”, sử dụng thiết bị không phù hợp để can thiệp xâm lấn cơ thể có thể biến một dịch vụ làm đẹp thành vụ việc đặc biệt nghiêm trọng về pháp lý và an toàn tính mạng.
- Tóm tắt tình huống thực tế
Một cơ sở chăm sóc da mặt không được phép thực hiện phẫu thuật thẩm mỹ nhưng vẫn tự ý mua máy hút mỡ bụng công nghiệp, bí mật bố trí một khu vực trên tầng thượng để thực hiện hút mỡ cho khách hàng. Trong quá trình can thiệp, khách hàng bị thủng ruột, mất máu nghiêm trọng và rơi vào tình trạng nguy kịch.
Hãy cùng chuyên gia ThS. Nguyễn Hữu Long phân tích một tình huống thực tế dưới đây để tìm ra giải pháp vẹn toàn cả về lý lẫn tình.
- Góc nhìn Pháp lý – “Lá chắn vững chắc”
1. Quy định pháp luật
Điều 315 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2025) quy định trách nhiệm hình sự đối với hành vi vi phạm quy định về khám bệnh, chữa bệnh hoặc dịch vụ y tế khác khi gây ra hậu quả thuộc các trường hợp luật định. Đối với trường hợp gây tổn hại sức khỏe từ 61% trở lên, người vi phạm có thể bị xử lý hình sự theo khoản 1 Điều 315; mức độ trách nhiệm còn phụ thuộc hậu quả thực tế và kết quả giám định.
- Nguyên tắc thực hiện
Điều 315 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2025) :
“ Người nào vi phạm quy định về khám bệnh, chữa bệnh, sản xuất, pha chế, cấp phát, bán thuốc hoặc dịch vụ y tế khác thuộc một trong các trường hợp sau đây, nếu không thuộc trường hợp quy định tại Điều 259 của Bộ luật này, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:
a) Làm chết người;
b) Gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên;
c) Gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 61% đến 121%;…..”
Không thể lấy danh nghĩa “chăm sóc da”, “dịch vụ làm đẹp” để che giấu việc thực hiện thủ thuật xâm lấn cơ thể vượt quá phạm vi được phép. Việc xác định trách nhiệm phải làm rõ người trực tiếp thực hiện, người tổ chức, người chỉ đạo, điều kiện hành nghề, thiết bị sử dụng, quy trình thực hiện và quan hệ nhân quả giữa hành vi vi phạm với thương tích của nạn nhân.
Áp dụng vào tình huống:
- Cơ sở tự ý thực hiện hút mỡ bụng là hành vi có dấu hiệu vượt quá phạm vi hoạt động được phép.
- Việc thực hiện tại khu vực bí mật, không bảo đảm điều kiện an toàn càng làm tăng nguy cơ đối với tính mạng khách hàng.
- Hậu quả thủng ruột, băng huyết cần được giám định để xác định tỷ lệ tổn thương và nguyên nhân trực tiếp.
- Cơ quan tố tụng cần xác định trách nhiệm của người trực tiếp thực hiện và những người tổ chức, chỉ đạo hoặc liên quan.
Kết luận pháp lý: Nếu có đủ căn cứ xác định hành vi vi phạm quy định về khám bệnh, chữa bệnh hoặc dịch vụ y tế khác và hậu quả thương tích đạt ngưỡng luật định, người vi phạm có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 315 Bộ luật Hình sự; không thể xem đây đơn thuần là một sự cố trong hoạt động spa.
- Góc nhìn Tâm lý – Giáo dục – Quản trị – “Chìa khóa nhân văn”
Về khía cạnh tâm lý & giáo dục (Đạo đức ứng xử)
Sự liều lĩnh của cơ sở không chỉ nằm ở việc “làm chui” mà còn thể hiện sự xem nhẹ tính mạng khách hàng. Khi lợi nhuận được đặt cao hơn chuẩn mực nghề nghiệp, một dịch vụ làm đẹp có thể biến thành nguy cơ tử vong thực thể. Cần giáo dục người hành nghề rằng mọi can thiệp xâm lấn cơ thể đều phải đặt an toàn, tính mạng và quyền được biết của khách hàng lên trước lợi ích kinh doanh.
Về khía cạnh quản trị rủi ro tài sản
Đây là rủi ro đặc biệt nghiêm trọng vì có thể đồng thời phát sinh trách nhiệm hình sự, dân sự, hành chính và thiệt hại tài chính rất lớn. Khi có dấu hiệu tội phạm, việc xử lý không dừng ở đình chỉ cơ sở mà phải bảo toàn chứng cứ: máy móc, dụng cụ, thuốc, hồ sơ khách hàng, camera, dữ liệu điện thoại và các tài liệu liên quan. Việc khám nghiệm, niêm phong hiện trường và thu thập chứng cứ phải do cơ quan có thẩm quyền thực hiện theo quy định tố tụng; không nên mặc định rằng mọi trường hợp đều “bắt giam khẩn cấp đối tượng cầm dao” nếu chưa đủ căn cứ và điều kiện pháp luật.
- Giải pháp toàn diện của Chuyên gia Nguyễn Hữu Long
Bước 1 – Cấp cứu và bảo vệ tính mạng nạn nhân
Ưu tiên tuyệt đối là chuyển nạn nhân đến cơ sở khám bệnh, chữa bệnh có năng lực phẫu thuật và hồi sức cấp cứu. Đồng thời phải ghi nhận đầy đủ tình trạng ban đầu, hồ sơ cấp cứu, kết quả phẫu thuật, hình ảnh tổn thương và các tài liệu y tế để làm căn cứ xác định nguyên nhân, mức độ thiệt hại.
Bước 2 – Bảo toàn hiện trường và chứng cứ
Cần nhanh chóng báo cho cơ quan chức năng khi có dấu hiệu vi phạm hình sự. Khu vực tầng thượng, máy hút mỡ, dụng cụ phẫu thuật, thuốc, vật tư y tế, camera, điện thoại, tin nhắn quảng cáo và hồ sơ giao dịch với khách hàng có thể là những chứng cứ quan trọng. Không tự ý tiêu hủy, di chuyển hoặc sửa chữa hiện trường làm ảnh hưởng việc điều tra.
Bước 3 – Xác định trách nhiệm của từng cá nhân
Cần làm rõ ai là người mua máy, ai tổ chức khu vực phẫu thuật, ai trực tiếp thực hiện thủ thuật, người nào tư vấn và thu tiền, người nào biết nhưng vẫn để hoạt động tiếp diễn. Không nên chỉ tập trung vào người trực tiếp cầm dụng cụ mà bỏ qua vai trò của người tổ chức hoặc chỉ đạo nếu có căn cứ xác định trách nhiệm liên quan.
Bước 4 – Xử lý đồng thời pháp lý và quản trị
Cơ sở cần chấm dứt ngay hoạt động can thiệp xâm lấn trái phép, phối hợp với cơ quan chức năng và chịu trách nhiệm khắc phục hậu quả theo quy định. Về lâu dài, mọi cơ sở làm đẹp phải xây dựng ranh giới rõ ràng giữa dịch vụ chăm sóc sắc đẹp và hoạt động khám bệnh, chữa bệnh; tuyệt đối không biến phòng kín, tầng thượng hoặc khu vực không đủ điều kiện thành “phòng mổ bí mật”.
Thông điệp: Làm đẹp không thể đánh đổi bằng tính mạng. Một cơ sở kinh doanh có thể mất doanh thu khi từ chối một dịch vụ vượt phép, nhưng nếu bất chấp thực hiện, hậu quả có thể là thương tích nghiêm trọng, trách nhiệm hình sự và sự sụp đổ hoàn toàn của cơ sở. An toàn của khách hàng phải là giới hạn cuối cùng không được phép vượt qua.
GÓC NHÌN CHUYÊN GIA:
Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.
Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc tương tự về đất đai hoặc học đường, hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hotline hoặc để lại câu hỏi tại hệ thống website tuvanphapluattamlygiaoduc.vn hoặc qua số hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.

