THÔNG TƯ SỐ 84/2026/TT-BTC VỀ HOÀN THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG CHO NGƯỜI NƯỚC NGOÀI XUẤT CẢNH: BƯỚC CẢI CÁCH THIẾT THỰC CHO DU LỊCH VÀ MUA SẮM QUỐC TẾ TẠI VIỆT NAM

THÔNG TƯ SỐ 84/2026/TT-BTC VỀ HOÀN THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG CHO NGƯỜI NƯỚC NGOÀI XUẤT CẢNH: BƯỚC CẢI CÁCH THIẾT THỰC CHO DU LỊCH VÀ MUA SẮM QUỐC TẾ TẠI VIỆT NAM

Trong bối cảnh du lịch quốc tế và hoạt động mua sắm của người nước ngoài tại Việt Nam ngày càng phát triển, chính sách hoàn thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với hàng hóa mà khách nước ngoài mua tại Việt Nam mang theo khi xuất cảnh luôn được xem là một trong những công cụ quan trọng để thu hút khách du lịch, kích cầu tiêu dùng và nâng cao hình ảnh quốc gia. Tuy nhiên, thực tiễn triển khai trong nhiều năm qua cho thấy quy trình hoàn thuế còn nhiều khâu thủ công, thiếu kết nối dữ liệu giữa các cơ quan, khiến cả người mua hàng, doanh nghiệp bán hàng lẫn cơ quan quản lý đều gặp không ít khó khăn.

Ngày 30 tháng 6 năm 2026, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số 84/2026/TT-BTC quy định về hoàn thuế giá trị gia tăng đối với hàng hóa của người nước ngoài, người Việt Nam định cư ở nước ngoài mua tại Việt Nam mang theo khi xuất cảnh, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01 tháng 7 năm 2026. Bài viết phổ biến pháp luật dưới đây sẽ giải mã những nội dung quan trọng nhất của Thông tư, giúp người dân, du khách quốc tế và cộng đồng doanh nghiệp nắm rõ quyền lợi, nghĩa vụ của mình khi tham gia hoạt động mua bán hàng hóa hoàn thuế.

I. BỐI CẢNH THỰC TẾ – NHỮNG “ĐIỂM NGHẼN” QUEN THUỘC TRONG HOẠT ĐỘNG HOÀN THUẾ CHO KHÁCH NƯỚC NGOÀI

Trên thực tế, không ít du khách nước ngoài khi mua sắm tại các trung tâm thương mại, cửa hàng ở Việt Nam từng gặp phải tình huống hóa đơn kiêm tờ khai hoàn thuế bị viết sai thông tin, hoặc doanh nghiệp bán hàng chưa cập nhật đầy đủ dữ liệu lên hệ thống, khiến việc kiểm tra, đối chiếu tại sân bay, cảng biển mất nhiều thời gian, thậm chí có trường hợp phải rời quầy hoàn thuế mà chưa nhận được tiền vì hồ sơ chưa khớp.

Ở phía doanh nghiệp bán hàng, việc thiếu một hệ thống dữ liệu dùng chung, kết nối thông suốt giữa cơ quan hải quan, cơ quan thuế và ngân hàng thương mại từng khiến quy trình đăng ký, điều chỉnh, chấm dứt bán hàng hoàn thuế mất nhiều thời gian xử lý hồ sơ giấy tờ, ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh và uy tín của điểm bán hàng.

Tâm lý chung của khách nước ngoài khi đối diện với thủ tục hoàn thuế rườm rà là lo lắng, e ngại, thậm chí có xu hướng bỏ qua quyền lợi hoàn thuế vì sợ mất thời gian trước giờ bay. Thông tư 84/2026/TT-BTC ra đời chính là lời giải cho những vướng mắc mang tính hệ thống nêu trên, hướng tới một quy trình hoàn thuế minh bạch, nhanh chóng và thân thiện hơn với người sử dụng.

II. GÓC NHÌN PHÁP LÝ – NHỮNG NỘI DUNG CỐT LÕI CỦA THÔNG TƯ 84/2026/TT-BTC

1. Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng:

Theo Điều 1 Thông tư 84/2026/TT-BTC, Thông tư quy định về hoàn thuế GTGT đối với hàng hóa của người nước ngoài, người Việt Nam định cư ở nước ngoài mua tại Việt Nam mang theo khi xuất cảnh, bao gồm: tiêu chuẩn, hồ sơ, thủ tục lựa chọn, điều chỉnh, chấm dứt doanh nghiệp bán hàng hoàn thuế; tiêu chuẩn, thủ tục lựa chọn, chấm dứt ngân hàng thương mại làm đại lý hoàn thuế; việc áp dụng hoàn thuế tại cảng hàng không quốc tế, cảng biển quốc tế; việc kết nối, trao đổi thông tin trên Hệ thống quản lý hoàn thuế; địa điểm kiểm tra hàng hóa, kiểm tra hóa đơn và trả tiền hoàn thuế; cùng trách nhiệm, quyền hạn của các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan.

Điều 2 Thông tư xác định rõ đối tượng áp dụng gồm: người nước ngoài, người Việt Nam định cư ở nước ngoài mang hộ chiếu hoặc giấy tờ có giá trị đi lại quốc tế còn giá trị sử dụng để xuất cảnh Việt Nam; cơ quan hải quan, công chức hải quan, cơ quan thuế, công chức thuế, Kho bạc Nhà nước; doanh nghiệp bán hàng hoàn thuế (bao gồm cả chi nhánh, cửa hàng, đại lý bán hàng, hợp tác xã); ngân hàng thương mại được lựa chọn làm đại lý hoàn thuế; và các tổ chức, cá nhân khác có liên quan.

2. Hệ thống quản lý hoàn thuế giá trị gia tăng cho người nước ngoài: Dấu ấn chuyển đổi số Điều 3 Thông tư quy định việc xây dựng Hệ thống quản lý hoàn thuế giá trị gia tăng cho người nước ngoài do Cục Hải quan chịu trách nhiệm xây dựng, quản lý, vận hành. Đây là hệ thống tích hợp, lưu trữ, trao đổi thông tin liên quan đến việc hoàn thuế GTGT giữa các bên. Dữ liệu trao đổi, xử lý trên Hệ thống được coi là thông điệp dữ liệu có giá trị pháp lý theo quy định của pháp luật về giao dịch điện tử. Điểm mới là việc Hệ thống được kết nối trực tiếp với Hệ thống hóa đơn điện tử để phục vụ kiểm tra, đối chiếu, giúp giảm thiểu sai sót.
3. Quyền và nghĩa vụ của người nước ngoài khi mua hàng hoàn thuế: Điều 4 quy định người nước ngoài được hoàn thuế GTGT đối với hàng hóa đáp ứng điều kiện và mang xuất cảnh; được hướng dẫn, cung cấp thông tin; đồng thời có trách nhiệm kiểm tra thông tin trên hóa đơn kiêm tờ khai hoàn thuế và chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, hợp pháp của giấy tờ xuất trình. Khoản 5 Điều 4 quy định người nước ngoài phải nộp hóa đơn kiêm tờ khai hoàn thuế và xuất trình hàng hóa chậm nhất 30 phút trước khi tàu bay, tàu biển khởi hành.
4. Trách nhiệm của doanh nghiệp và ngân hàng: Theo Điều 5, doanh nghiệp bán hàng có trách nhiệm đăng ký, trưng biển thông báo, nhập dữ liệu lên Hệ thống, ký số và báo cáo định kỳ. Điều 6 quy định ngân hàng thương mại làm đại lý hoàn thuế có trách nhiệm kiểm tra hồ sơ, bố trí nhân sự, cơ sở vật chất, ứng trước và thực hiện hoàn trả tiền thuế; đồng thời bán ngoại tệ tự do chuyển đổi khi có yêu cầu.
5. Hiệu lực thi hành và điều khoản chuyển tiếp: Điều 16 Thông tư quy định hiệu lực thi hành kể từ ngày 01 tháng 7 năm 2026, thay thế Thông tư số 72/2014/TT-BTC và Thông tư số 92/2019/TT-BTC. Đặc biệt, Điều 17 quy định các điều khoản chuyển tiếp nhằm đảm bảo việc áp dụng pháp luật được liên tục, không gây gián đoạn quyền lợi của các đối tượng đã thực hiện giao dịch trước thời điểm Thông tư có hiệu lực.

III. GÓC NHÌN TÂM LÝ – GIÁO DỤC – QUẢN TRỊ: “CHÌA KHÓA NHÂN VĂN” TRONG CẢI CÁCH THỦ TỤC HOÀN THUẾ

1. Phân tích góc nhìn tâm lý: giảm áp lực, tăng sự an tâm cho du khách Việc chuẩn hóa quy trình, rút ngắn thời gian kiểm tra tại cửa khẩu và minh bạch hóa thông tin hoàn thuế trên Hệ thống điện tử giúp giảm đáng kể tâm lý lo lắng, căng thẳng của du khách trước giờ khởi hành. Khi hóa đơn kiêm tờ khai hoàn thuế được lập, ký số và truyền dữ liệu ngay từ khi mua hàng, việc trao đổi và đối chiếu thông tin điện tử giữa các bên được thực hiện thuận lợi hơn, góp phần hạn chế sai sót trong quá trình hoàn thuế.
2. Phân tích góc nhìn quản trị công và giáo dục tinh thần tuân thủ Về quản trị công, việc xây dựng Hệ thống quản lý hoàn thuế tích hợp thể hiện tư duy quản trị hiện đại, lấy dữ liệu số làm nền tảng để giám sát, đối chiếu thay vì kiểm tra thủ công. Về giáo dục tinh thần tuân thủ, quy định tại khoản 4 Điều 4 về trách nhiệm của người nước ngoài trong việc đảm bảo tính chính xác, hợp pháp của giấy tờ xuất trình góp phần xây dựng ý thức tự giác và minh bạch khi tham gia giao dịch.
3. LỜI KHUYÊN VÀ HƯỚNG DẪN THỰC HIỆN
4. Đối với người nước ngoài: Kiểm tra kỹ thông tin trên hóa đơn ngay tại quầy; nộp hóa đơn và xuất trình hàng hóa tại sân bay/cảng biển chậm nhất 30 phút trước giờ khởi hành.
5. Đối với doanh nghiệp: Rà soát hồ sơ theo Điều 10, trưng biển thông báo song ngữ, cập nhật dữ liệu chính xác lên Hệ thống.
6. Đối với ngân hàng: Bố trí nhân sự, quầy hoàn thuế theo Điều 15 và tuân thủ nghiêm quy trình kiểm tra hồ sơ.
7. Đối với các cơ quan: Tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn để chính sách sớm đi vào cuộc sống, nâng cao hình ảnh quốc gia.

THÔNG ĐIỆP: Một chính sách thuế minh bạch, thuận tiện không chỉ giúp tiết kiệm thời gian, chi phí cho người mua hàng và doanh nghiệp, mà còn góp phần nâng cao hình ảnh điểm đến, tạo dựng niềm tin của bạn bè quốc tế đối với môi trường đầu tư, du lịch và tiêu dùng tại Việt Nam.

THÔNG TIN LIÊN HỆ:

​Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, kinh tế, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.

​Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc pháp lý, hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hệ thống website tuvanphapluattamlygiaoduc.vn hoặc qua số hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.