NGHỊ QUYẾT SỐ 66.20/2026/NQ-CP: CƠ CHẾ ĐẶC THÙ “LẤN BIỂN ĐỔI CÔNG TRÌNH” TẠI PHÚ QUỐC – BƯỚC CHUẨN BỊ QUYẾT LIỆT CHO HỘI NGHỊ CẤP CAO APEC 2027

NGHỊ QUYẾT SỐ 66.20/2026/NQ-CP: CƠ CHẾ ĐẶC THÙ “LẤN BIỂN ĐỔI CÔNG TRÌNH” TẠI PHÚ QUỐC – BƯỚC CHUẨN BỊ QUYẾT LIỆT CHO HỘI NGHỊ CẤP CAO APEC 2027

Chỉ còn hơn một năm nữa, Việt Nam sẽ đăng cai Hội nghị cấp cao APEC 2027 – sự kiện đối ngoại tầm vóc quốc tế, nơi hình ảnh quốc gia được đặt lên bàn cân với cả thế giới. Để có đủ hạ tầng, công trình xứng tầm phục vụ sự kiện trong khi vẫn bảo đảm ngân sách nhà nước không bị quá tải, Chính phủ đã lựa chọn một hướng đi đặc thù: dùng chính quỹ đất hình thành từ lấn biển để “trả nợ” cho nhà đầu tư xây dựng công trình, thay vì phải bỏ tiền ngân sách chi trả ngay.

Ngày 18/6/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 66.20/2026/NQ-CP quy định một số cơ chế, chính sách xử lý khó khăn, vướng mắc do quy định của pháp luật về sử dụng quỹ đất dự kiến lấn biển để thanh toán cho nhà đầu tư thực hiện công trình, dự án phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027 theo hình thức hợp đồng Xây dựng – Chuyển giao (BT).

Dưới góc nhìn tích hợp Pháp luật – Tâm lý – Quản trị của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Pháp lý, Tâm lý & Giáo dục, Giám đốc Trung tâm Tư vấn Pháp luật thuộc Hội Khoa học Tâm lý – Giáo dục tỉnh Quảng Trị, bài viết sau đây sẽ giải mã những nội dung then chốt của Nghị quyết và những điều người dân, doanh nghiệp, cán bộ quản lý cần nắm rõ.

I. BỐI CẢNH THỰC TẾ – VÌ SAO CẦN MỘT CƠ CHẾ “ĐẶC BIỆT”?

Theo quy định pháp luật hiện hành về đất đai và đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP), việc dùng quỹ đất để thanh toán cho nhà đầu tư dự án BT phải trải qua rất nhiều bước: xác định quy hoạch, định giá đất, phê duyệt chủ trương đầu tư, ký hợp đồng… Trong khi đó, quỹ đất dự kiến hình thành từ hoạt động lấn biển tại Đặc khu Phú Quốc – nơi dự kiến sẽ đăng cai các hoạt động trọng tâm của APEC 2027 – lại là loại đất “chưa từng tồn tại”, chưa có trong bảng giá đất, chưa có quy hoạch phân khu cụ thể.

Nếu áp dụng đúng trình tự thông thường, tiến độ chuẩn bị công trình phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027 – một sự kiện có mốc thời gian cố định, không thể lùi – sẽ đứng trước nguy cơ chậm trễ nghiêm trọng. Đây chính là “điểm nghẽn” pháp lý điển hình mà Nghị quyết 206/2025/QH15 của Quốc hội về cơ chế đặc biệt xử lý khó khăn, vướng mắc do quy định của pháp luật đã trao quyền cho Chính phủ tháo gỡ.

II. GÓC NHÌN PHÁP LÝ – NHỮNG NỘI DUNG CỐT LÕI CỦA NGHỊ QUYẾT 66.20/2026/NQ-CP

1. Phạm vi và cơ quan được trao quyền đặc thù

Theo Điều 1 Nghị quyết, phạm vi điều chỉnh là các cơ chế, chính sách xử lý vướng mắc pháp luật về sử dụng quỹ đất dự kiến lấn biển để thanh toán cho nhà đầu tư thực hiện công trình, dự án phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027 theo hình thức hợp đồng BT.

Theo khoản 1 Điều 2, Ủy ban nhân dân tỉnh An Giang được sử dụng khu vực định hướng lấn biển thuộc Đặc khu Phú Quốc trong Quy hoạch tỉnh hoặc Quy hoạch chung Đặc khu Phú Quốc để tạo quỹ đất thanh toán cho nhà đầu tư thực hiện dự án BT phục vụ APEC 2027 – đây là điểm đột phá lớn nhất, vì trước đây quỹ đất thanh toán BT gần như bắt buộc phải là đất đã có sẵn, đã xác định giá theo quy trình thông thường.

2. Cơ chế xác định diện tích và giá trị tạm tính của khu đất lấn biển

Điểm a khoản 2 Điều 2 quy định trình tự “ba bước” rất chặt chẽ: (i) căn cứ định hướng lấn biển trong quy hoạch để lựa chọn khu vực dự kiến lấn biển, bảo đảm không ảnh hưởng nhiệm vụ quân sự, quốc phòng và tác động không quá lớn tới môi trường, đất đai; (ii) xác định giá trị tạm tính của khu đất theo giá đất tại khu vực liền kề có cùng mục đích sử dụng, có hệ số điều chỉnh do UBND tỉnh An Giang ban hành; (iii) trường hợp không xác định được khu đất liền kề tương đồng, sử dụng mức giá đất cao nhất tại bảng giá đất Đặc khu Phú Quốc để bảo đảm không thất thoát tài sản công.

Điểm c khoản 2 Điều 2 nêu rõ nguyên tắc “đối ứng ngang giá”: phần diện tích đất dự kiến lấn biển dùng thanh toán phải có giá trị tương đương với tổng mức đầu tư công trình dự án BT theo quy định tại Điều 6 Nghị định số 257/2025/NĐ-CP.

3. Trình tự thủ tục song song, rút gọn thời gian

Một điểm đáng chú ý là Nghị quyết cho phép các thủ tục liên quan (lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch phân khu; điều chỉnh chủ trương đầu tư; ký hợp đồng hoặc phụ lục hợp đồng) được thực hiện đồng thời thay vì tuần tự như thông thường (khoản 2 Điều 2). Đây là cơ chế “chạy song song” giúp rút ngắn đáng kể thời gian chuẩn bị, rất phù hợp với tính chất cấp bách của một sự kiện quốc tế có mốc thời gian cố định.

4. Cơ chế giám sát, phòng chống thất thoát, tham nhũng

Nghị quyết không “mở cửa” mà buông lỏng kiểm soát. Khoản 8, 9 Điều 3 quy định rõ: Thanh tra Chính phủ, Kiểm toán Nhà nước chịu trách nhiệm xây dựng và thực hiện kế hoạch thanh tra, kiểm toán việc thực hiện hợp đồng BT ngay từ thời điểm triển khai; UBND tỉnh An Giang chịu trách nhiệm toàn diện, tuyệt đối không để phát sinh tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, thất thoát, không để lấn chiếm đất đai trái phép.

5. Hiệu lực thi hành có thời hạn rõ ràng

Theo Điều 3, Nghị quyết có hiệu lực kể từ ngày ký ban hành (18/6/2026) đến hết ngày 28/02/2027 – một khung thời gian rất ngắn, buộc bộ máy phải hành động khẩn trương, dứt khoát, không trì hoãn. Các dự án thuộc phạm vi điều chỉnh được tiếp tục áp dụng chính sách của Nghị quyết cho đến khi hoàn thành dự án, kể cả sau mốc 28/02/2027 (khoản 2 Điều 3).

III. GÓC NHÌN TÂM LÝ – GIÁO DỤC – QUẢN TRỊ: “BÀI TOÁN NIỀM TIN” ĐẰNG SAU MỘT CƠ CHẾ ĐẶC THÙ

1. Phân tích góc nhìn tâm lý – quản trị rủi ro

Bất cứ khi nào một chính sách trao quyền “đặc thù”, vượt khỏi quy trình thông thường, tâm lý phổ biến trong cộng đồng và cả trong đội ngũ cán bộ thực thi thường là sự dè dặt, e ngại trách nhiệm – bởi “làm nhanh” luôn tiềm ẩn rủi ro “làm sai”. Chính vì thấu hiểu tâm lý này, Nghị quyết đã thiết kế đồng thời cơ chế bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm: khoản 10 Điều 3 quy định người đứng đầu cơ quan, đơn vị, người tham gia xây dựng và thực hiện Nghị quyết được xem xét loại trừ, miễn trách nhiệm nếu đã tuân thủ đầy đủ quy trình, không vụ lợi mà vẫn xảy ra thiệt hại trong quá trình tháo gỡ khó khăn, vướng mắc.

Đây là điểm rất nhân văn và mang tính “giải tỏa tâm lý” sâu sắc: chính sách không chỉ mở đường về mặt kỹ thuật pháp lý, mà còn mở đường về mặt tâm lý cho người thực thi công vụ, giúp họ tự tin hành động thay vì né tránh, đùn đẩy trách nhiệm.

2. Phân tích góc nhìn quản trị công

Nghị quyết thể hiện tư duy quản trị hiện đại: thay vì chờ hoàn thiện toàn bộ khung pháp luật (vốn cần nhiều năm), Chính phủ chọn giải pháp “thí điểm có kiểm soát”, giới hạn về không gian (Đặc khu Phú Quốc), về thời gian (đến 28/02/2027) và về mục tiêu (phục vụ APEC 2027). Đây là mô hình quản trị “vừa chạy vừa xếp hàng” nhưng có hàng rào kỹ thuật – pháp lý – giám sát rất rõ ràng, tránh được rủi ro lan tỏa ra ngoài phạm vi cần thiết.

IV. LỜI KHUYÊN TỪ CHUYÊN GIA NGUYỄN HỮU LONG

Để các bên liên quan – từ cơ quan quản lý, nhà đầu tư đến người dân tại khu vực Đặc khu Phú Quốc – thực hiện đúng và thụ hưởng đúng tinh thần của Nghị quyết 66.20/2026/NQ-CP, ThS. Nguyễn Hữu Long đưa ra một số khuyến nghị:

1. Đối với nhà đầu tư dự án BT: Cần chủ động rà soát tổng mức đầu tư công trình theo đúng quy định tại Điều 6 Nghị định số 257/2025/NĐ-CP, phối hợp chặt chẽ với UBND tỉnh An Giang trong quá trình xác định giá trị tạm tính và diện tích đất đối ứng, tránh phát sinh tranh chấp về sau khi công trình được quyết toán.
2. Đối với người dân, cộng đồng dân cư khu vực: Cần theo dõi thông tin công khai về quy hoạch phân khu tại khu vực dự kiến lấn biển được UBND tỉnh An Giang công bố, chủ động phản ánh nếu phát hiện dấu hiệu ảnh hưởng đến môi trường, sinh kế hoặc quyền lợi hợp pháp của mình.
3. Đối với cán bộ, công chức thực thi: Nên mạnh dạn vận dụng cơ chế thủ tục song song mà Nghị quyết cho phép, đồng thời tuân thủ nghiêm ngặt quy trình để được hưởng chính sách loại trừ trách nhiệm theo khoản 10 Điều 3 – “làm đúng quy trình, không vụ lợi” chính là “tấm khiên” bảo vệ cán bộ.
4. Đối với cơ quan thanh tra, kiểm toán và toàn xã hội: Cần duy trì vai trò giám sát song song ngay từ đầu, không chờ đến khi dự án hoàn thành mới thanh tra, kiểm toán – đúng tinh thần “hậu kiểm đồng hành” mà Nghị quyết đã đặt ra tại khoản 8 Điều 3.

Thông điệp nhân văn: “Một cơ chế đặc thù chỉ thực sự thành công khi song hành cùng nó là ý thức trách nhiệm, sự minh bạch và niềm tin giữa Nhà nước, nhà đầu tư và người dân. Nghị quyết 66.20/2026/NQ-CP không chỉ tháo gỡ một nút thắt pháp lý cụ thể cho APEC 2027, mà còn là bài học quý về cách quản trị công linh hoạt, nhân văn và có trách nhiệm trong bối cảnh đất nước hội nhập sâu rộng.”

THÔNG TIN LIÊN HỆ

Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, Kinh tế, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.

Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc pháp lý, hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hệ thống website tuvanphapluattamlygiaoduc.vn hoặc qua số hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.