Một cuộc tranh chấp tài sản sau ly hôn nếu không được giải quyết đúng pháp luật có thể dẫn đến xung đột nghiêm trọng. Việc cựu con rể xông vào nhà bố vợ cũ, dùng búa đập phá bàn thờ tổ tiên và đánh trọng thương em vợ không chỉ gây thiệt hại về tài sản mà còn ảnh hưởng đến an toàn, danh dự và sự bình yên của gia đình.
- Tóm tắt tình huống thực tế (The Case)
Sau khi ly hôn, người chồng cũ vẫn còn mâu thuẫn với gia đình vợ về việc phân chia tài sản chưa được giải quyết dứt điểm. Trong lúc tức giận, người này xông vào nhà bố vợ cũ, dùng búa đập phá bàn thờ tổ tiên và đánh em vợ bị thương nặng. Gia đình trình báo cơ quan công an, đề nghị làm rõ hành vi phá hoại tài sản, gây thương tích và trách nhiệm hình sự của người gây ra sự việc.
Hãy cùng chuyên gia ThS. Nguyễn Hữu Long phân tích một tình huống thực tế dưới đây để tìm ra giải pháp vẹn toàn cả về lý lẫn tình.
- Góc nhìn Pháp lý – “Lá chắn vững chắc”
1.Quy định về hành vi hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản
Điều 178 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2025), quy định về tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản. Hành vi cố ý đập phá tài sản của người khác có thể bị xử lý hình sự khi đáp ứng các điều kiện về giá trị thiệt hại hoặc trường hợp đặc biệt được quy định trong điều luật.
- Nguyên tắc xử lý trách nhiệm
Điều 178 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2025):
“ Điều 178. Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản
1.[109] Người nào hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của người khác trị giá từ 2.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng hoặc dưới 2.000.000 đồng nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:
a) Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi quy định tại Điều này mà còn vi phạm;
b) Đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm;
c) Gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội;……”
Áp dụng vào tình huống:
- Người cựu con rể dùng búa đập phá bàn thờ tổ tiên, cần xác minh quyền sở hữu, tình trạng tài sản, mức độ hư hỏng và giá trị thiệt hại.
- Đồ thờ cúng có giá trị đặc biệt về mặt tinh thần đối với người bị hại thuộc trường hợp được quy định tại Điều 178, cần được xem xét theo đúng căn cứ pháp luật.
- Hành vi đánh trọng thương em vợ cần được điều tra, giám định thương tích và xem xét trách nhiệm hình sự riêng theo quy định phù hợp; không mặc nhiên gộp toàn bộ hành vi vào Điều 178.
Kết luận pháp lý: Nếu có đủ căn cứ cấu thành tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản, người thực hiện hành vi có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 178. Mức hình phạt phụ thuộc vào giá trị thiệt hại, tính chất hành vi và tình tiết được cơ quan tiến hành tố tụng xác định. Không thể khẳng định ngay người vi phạm sẽ bị áp dụng “khung hình phạt cao nhất” khi chưa có đầy đủ căn cứ.
- Góc nhìn Tâm lý – Giáo dục – Quản trị – “Chìa khóa nhân văn”
Về khía cạnh tâm lý & giáo dục (Đạo đức ứng xử)
Sự ngông cuồng của hành vi bạo lực, phá hoại bàn thờ tổ tiên và tấn công người thân phản ánh cách giải quyết mâu thuẫn bằng áp lực, đe dọa thay vì đối thoại và tuân thủ pháp luật. Mâu thuẫn phân chia tài sản sau ly hôn cần được giải quyết bằng sự bình tĩnh, tôn trọng ranh giới gia đình và sử dụng cơ chế pháp lý phù hợp. Không được lấy danh nghĩa quyền lợi tài sản để biện minh cho việc gây thương tích hoặc phá hoại tài sản.
Về khía cạnh quản trị rủi ro tài sản
Gia đình cần lưu giữ giấy tờ chứng minh quyền sở hữu, hiện trạng tài sản, hình ảnh bàn thờ và các tài sản bị hư hỏng; đồng thời chủ động bảo đảm an toàn cho người bị đe dọa. Khi xảy ra vụ việc, việc bảo toàn chứng cứ, ghi nhận thiệt hại và thông báo kịp thời cho cơ quan công an giúp quá trình xác minh được khách quan, hạn chế tranh chấp kéo dài và nguy cơ tái diễn bạo lực.
- Giải pháp toàn diện của Chuyên gia Nguyễn Hữu Long
Bước 1 – Bảo đảm an toàn và tiếp nhận trình báo
Gia đình cần ưu tiên bảo vệ người bị đánh, đưa người bị thương đi cấp cứu và điều trị kịp thời. Nếu người gây bạo lực tiếp tục đe dọa, quay lại nhà hoặc có nguy cơ gây thương tích, cần liên hệ cơ quan công an để được hỗ trợ. Người bị hại nên trình báo sự việc, cung cấp thông tin về thời gian, địa điểm, hành vi sử dụng búa và diễn biến đánh người.
Bước 2 – Lập biên bản, bảo toàn hiện trạng và chứng cứ
Cơ quan công an tiếp nhận tin báo cần xác minh sự việc theo thẩm quyền, ghi nhận hiện trạng tài sản bị đập phá, thu thập hình ảnh, video, lời khai của người chứng kiến và các tài liệu liên quan. Gia đình không nên tự ý sửa chữa, di chuyển hoặc vứt bỏ những vật chứng quan trọng trước khi được ghi nhận, trừ trường hợp cần thiết để bảo đảm an toàn. Việc định giá tài sản và giám định thương tích cần được thực hiện theo trình tự pháp luật.
Bước 3 – Xác minh và xử lý trách nhiệm hình sự
Cơ quan có thẩm quyền cần làm rõ hành vi đập phá tài sản, mục đích cố ý, mức độ thiệt hại và các tình tiết liên quan. Đối với hành vi đánh em vợ, cần xác định mức độ thương tích, công cụ sử dụng, diễn biến tấn công và các yếu tố cấu thành tội phạm nếu có. Khi đủ căn cứ, cơ quan tiến hành tố tụng sẽ xem xét việc khởi tố vụ án, khởi tố bị can và áp dụng biện pháp ngăn chặn theo đúng điều kiện, thẩm quyền, trình tự pháp luật.
Không nên mặc nhiên khẳng định công an xã sẽ bắt giữ khẩn cấp hoặc người gây án sẽ bị xử lý ở “kịch khung”. Việc bắt người trong trường hợp khẩn cấp, tạm giữ hoặc các biện pháp tố tụng khác phải dựa trên căn cứ luật định và quyết định của cơ quan có thẩm quyền.
Bước 4 – Giải quyết tranh chấp tài sản sau ly hôn bằng pháp luật
Mâu thuẫn phân chia tài sản cần được tách biệt với hành vi bạo lực. Các bên nên tập hợp hồ sơ về tài sản chung, tài sản riêng, thỏa thuận phân chia, bản án hoặc quyết định ly hôn và các tài liệu chứng minh quyền lợi liên quan. Trường hợp chưa thỏa thuận được, có thể yêu cầu Tòa án giải quyết theo quy định.
Gia đình người bị hại không nên dùng bạo lực để đáp trả, đe dọa hoặc tự ý trả đũa. Mọi yêu cầu bồi thường tài sản, chi phí điều trị và tổn thất liên quan cần được lập thành hồ sơ, chứng từ và thực hiện qua cơ chế pháp lý. Cách tiếp cận này vừa bảo vệ quyền lợi chính đáng, vừa hạn chế nguy cơ phát sinh thêm hành vi vi phạm.
Thông điệp: Pháp luật không cho phép bất kỳ ai dùng bạo lực để giải quyết tranh chấp tài sản. Bảo vệ tính mạng, sức khỏe, tài sản và sự tôn nghiêm của gia đình phải được đặt trên nền tảng thượng tôn pháp luật, kiểm soát cảm xúc và trách nhiệm ứng xử.
GÓC NHÌN CHUYÊN GIA:
Bài viết này được xây dựng dựa trên sự tham vấn, tư vấn chuyên môn của ThS. Nguyễn Hữu Long – Chuyên gia Lãnh đạo, Pháp lý, Tâm lý & Giáo dục. Với tư duy tích hợp đa ngành, chúng tôi không chỉ mang lại lá chắn pháp lý vững chắc mà còn cung cấp giải pháp quản trị rủi ro và thấu cảm tâm lý toàn diện vì sự phát triển bền vững của cộng đồng.
Nếu bạn hoặc tổ chức của bạn đang gặp phải những vướng mắc tương tự về đất đai hoặc học đường, hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua hotline hoặc để lại câu hỏi tại hệ thống website tuvanphapluattamlygiaoduc.vn hoặc qua số hotline: 0898.627.762 để được hỗ trợ kịp thời.

